صفحه 1 از 3 123 آخرین
جهت مشاهده مطالب کارشناسان و کاربران در این موضوع کلیک کنید   

موضوع: متفکرین مسلمان و تثلیث مسیحی

  1. #1

    عضویت
    جنسیت فروردين ۱۳۸۹
    نوشته
    10,905
    حضور
    84 روز 15 ساعت 7 دقیقه
    دریافت
    7
    آپلود
    0
    گالری
    18
    صلوات
    40518

    تعجب متفکرین مسلمان و تثلیث مسیحی




    با سلام

    اين نوشتار، گزارش گونه‌اي است از آراء و نقدهاي برخي از متفكران اسلامي در مورد «تثليث مسيحي» .
    البته عمده تمركز بر روي آراء متفكرين شيعه بوده و نيم نگاهي نیز به آراء برخي متفكرين معتزله و اشاعره شده است. در ضمن گزارش، پاسخ‌ها و دفاعيه‌هاي متكلمين مسيحي نيز آمده و متقابلا نقدهاي متفكرين اسلامي به آن پاسخ‌ها بيان شده است. و بالاخره در پايان، خلاصه و دسته‌بندي‌اي از اشكالات و نقدها را آورده و به بررسي و ارزيابي آنها پرداخته‌ايم.
    اين نگارنده سالهاست كه علاقه به مطالعه و شناخت الهيات مسيحي داشته و بنا به دلائلي- كه اجمالا در مقدمه خواهد آمد- تثليث را موضوع مناسبي براي بررسي يافته است. زمينه اين مطالعه نهايتا در كلاس جناب دكتر كرباسی زاده – در درس «تاريخ فلسفه غرب در قرون وسطي»- و نيز جناب دكتر سليماني اردستاني – در درس «الهيات مسيحي» - فراهم شد.
    و از آنجا كه تثليث از اركان تفكر مسيحيت است و فهم آن متوقف بر فهم منظومه فكري- الهياتي مسيحيت است، باب ورود به مطالعه ساير آموزه‌هاي بنيادين مسيحيت باز شد و بموازات بررسي تثليث، دورنمائي از اين آموزه‌ها نيز برايم حاصل شد كه البته اساتيد بزرگوار جناب حجه الاسلام و المسلمين دكتر عبدالرحيم سليماني اردستاني و جناب دكتر كرباسي زاده در اين زمينه، نقش بسزائي داشتند، كه از زحمات و راهنمائي‌هاي ايشان تقدير و تشكر مي‌نمايم.
    مقدمه

    بی تردید يكي از واقعيت‌هاي جدي و تاثير گذار جوامع بشري، پدیده «اديان»می باشد . اديان مختلف، عليرغم تفاوت‌هاي جوهري و ظاهري، غالبا در اين اصل مشترك‌‌اند که در پي رفع نياز فطري بشر به دين و گشودن راه رستگاري و سعادت مي‌باشند. در بين اديان موجود، سه دين بزرگ اسلامِ، مسيحيت و يهوديت بعنوان اديان ابراهيمي از اهميت ويژه اي برخوردارند.
    و با وجود نقاط مشترك اعتقادي و حتي عبادي‌اي كه در اين سه دين وجود دارد، هر كدام داعيه حقانيت داشته و با ضميمه نفي تكثر گرائي در حقانيت، اديان ديگر را باطل يا منسوخ مي‌شمارد.
    (1) از طرفي هر گروه از مناديان اين سه دين، دعوت به سعادت ابدي(خلود در بهشت) مي‌كنند و عدم پيروي و انكار دین خود را موجب شقاوت ابدی (خلود در جهنم )می دانند .لذاست که براحتی نمی توان اين ادعاها را ناديده گرفت و بايد در جستجوي دين حق، به تحقيق و بررسي اديان مذكور بپردازيم.(2)
    البته ممكن است براي بسياري از متدينين به اين اديان، هيچگاه احتمال حقانيت دو دين ديگر مطرح نگردد، و لذا انگيزه‌اي براي تحقيق پيرامون اين اديان نداشته باشند.
    كه شايد بتوان از جمله علل اين امر، به چند مورد اشاره نمود:
    1) عدم رسيدن پيام و يا داعيه حقانيت اديان ديگر به اين افراد.
    2) آشنا بودن با اين اديان، منتهي از طريق واسطه‌هائي غير امين، كه در واقعيات اين اديان دخل و تصرف نموده و صورت تحريف شده وقاعدة غير قابل قبول اين اديان را گزارش مي‌كنند.
    3) بزرگ شدن در محيط‌هائي كه از كودكي القاء حقانيت دين خود در آن مي شده و بقدري اين القائات بر فضاي فكري اين افراد سيطره داشته كه حتي احتمال حقانيت ساير اديان نيز به ذهن آنها خطور نمي‌كرده و چه بسا خود تبديل به يكي از مبلغين دين خود و منتقدين اديان ديگر مي‌شده‌اند.
    در كنار اين گروه، دسته ديگري از دينداران مي‌باشند كه – معمولا بخاطر نبودن عوامل مذكور- متوجه «احتمال حقانيت» اديان ديگر شده و به دنبال آن در معتقدات ديني خود ترديد مي‌كنند و از آنجائيکه هر كدام از اين اديان، داعيه تامين سعادت ابدي و نيز دفع شقاوت ابدي را دارند، در پي تحقيق برآمده و چه بسا اين مسأله تبديل به اساسي‌ترين مساله زندگي‌شان گردد و مدت‌ها رنج مطالعه و تحقيق را بر خود تحميل كنند.

    حسن خزّاز گفت:از امام رضا ( عليه السّلام ) شنيدم كه فرمود:
    بعضى از كسانى كه ادّعاى محبّت و دوستى ما را دارند،ضررشان براى شيعيان ما از دجّال بيشتر است.
    حسن گفت: عرض كردم اى پسر رسول خدا( صلّى اللَّه عليه و آله و سلّم ) به چه علّت؟فرمود: به خاطر دوستى‏شان با دشمنان ما و دشمنى‏شان با دوستان ما. و هر گاه چنين شود، حقّ و باطل به هم در آميزد و امر مشتبه گردد و مؤمن از منافق باز شناخته نشود.
    ( صفات الشيعه ص 8 )

  2. صلوات ها 3


  3.  

  4. #2

    عضویت
    جنسیت فروردين ۱۳۸۹
    نوشته
    10,905
    حضور
    84 روز 15 ساعت 7 دقیقه
    دریافت
    7
    آپلود
    0
    گالری
    18
    صلوات
    40518



    راه هاي شناخت

    كسي كه درصدد تحقيق پيرامون حقانيت اديان بر مي آيد، ابتدا با اين سوال روبرو می شود كه با توجه به تعدد اديان، از چه راهي مي‌توان دين حق را شناخت:
    - آيا بايد تمام آموزه‌هاي اديان بررسي و سپس با هم مقايسه گردد؟
    - يا وضعيت پيروان هر كدام از اين اديان و تاثير اديان مذكور در متدينين و جوامع آنها، مورد مطالعه قرار گيرد؟
    - يا مثلا به سراغ علماء هر دين رفته و ببينيم منطق يا توانائي‌هاي معنوي و كرامات كدام گروه بيشتر است؟
    - يا اينكه مسائل بنيادين هر ديني را بررسي و ارزيابي كنيم؟

    - و يا ...
    بنظر مي‌رسد ، تنها راهي كه براي عموم مي توان پيشنهاد نمود « بررسی مسائل بنیادین ادیان » می باشد . زیرا به نتیجه رسیدن گزینه های دیگر – صرفنظر از مشکلات معرفتی آنها – از حد توان عموم مردم خارج است و بايد توسط گروه‌هاي كارشناسي در بازه زماني طولاني صورت گيرد.
    ابزار شناخت

    در اين مرحله، سوال مهم ديگري رخ مي‌نماياند و آن اينكه قضاوت راجع به مسائل بنيادين، در صلاحيت كدام يك از ابزارهاي شناختي بشر مي‌باشد.
    توضيح اينكه، انسان داراي چند نوع ابزار شناختي است كه مي‌توان آنها را در چهار دسته گنجاند:
    1) عقل
    2) حس و تجربه
    3) نقل
    4) كشف و شهود
    كه متناسب با هر كدام ، نوعي شناخت بقرار زير حاصل مي‌شود:
    1) شناخت عقلي و فلسفي
    2) شناخت تجربي
    3) شناخت نقلي و تعبدي
    4) شناخت عرفاني(3)
    عليرغم وجود اختلاف نظر مكاتب فكري مختلف در اين زمينه، ديدگاه مورد قبول اين است كه تنها ابزاري كه در شروع، صلاحيت ارزيابي مسائل بنيادين اعتقادي را دارد، «ابزار عقل» مي‌باشد.(4)
    بله، پس از حل برخي مسائل بنيادين، و از جمله اثبات حجيت نقل- توسط عقل- مي‌توان سایر آموزه های ادیان را كه عقل معمول بشري از درك آنها عاجز است،
    به مدد نقل معتبر حاصل نمود، و با طي اين طريق و عمل به دستورات معتبر دين حق، به مراتبي از كشف و شهود رسيد و يافته‌هاي عقلي و نقلي را شهودا ادراك نمود.(5)
    ولي بهرحال نبايد فراموش نمود كه تنها روزنه امن براي ورود به مباحث بنيادين اعتقادي، عقل مي‌باشد. آنهم با استدلال‌هاي مبتني بر بديهيات اوليه كه مورد قبول تمام افراد بشر، با هر آئين و مسلكي است.

    حسن خزّاز گفت:از امام رضا ( عليه السّلام ) شنيدم كه فرمود:
    بعضى از كسانى كه ادّعاى محبّت و دوستى ما را دارند،ضررشان براى شيعيان ما از دجّال بيشتر است.
    حسن گفت: عرض كردم اى پسر رسول خدا( صلّى اللَّه عليه و آله و سلّم ) به چه علّت؟فرمود: به خاطر دوستى‏شان با دشمنان ما و دشمنى‏شان با دوستان ما. و هر گاه چنين شود، حقّ و باطل به هم در آميزد و امر مشتبه گردد و مؤمن از منافق باز شناخته نشود.
    ( صفات الشيعه ص 8 )

  5. صلوات ها 3


  6. #3

    عضویت
    جنسیت فروردين ۱۳۸۹
    نوشته
    10,905
    حضور
    84 روز 15 ساعت 7 دقیقه
    دریافت
    7
    آپلود
    0
    گالری
    18
    صلوات
    40518



    تثليت ، يكي از بنيادي ترين اعتقادات مسيحيت
    عليرغم اينكه «توحيد» يكي از اعتقادات جدي و بنيادين مسيحيان است(6) ، بگونه‌اي كه بهيچوجه حاضر نيستند خود را از زمره موحدين بيرون بدانند (7) ،شاهد آموزه مهم ديگري در بين مسيحيان، بنام«تثليث» مي‌باشيم كه بظاهر با «توحيد»منافات دارد.
    اين آموزه تقريبا بين تمام فرقه‌هاي اصلي مسيحي- حتي پروتستانها – از مقبوليت تام و اهميت ويژه‌اي برخودار مي‌باشد.(8) اهميت اين آموزه تا حدي است كه در قطعنامه معروف«شوراي نيقيه» (قانون نيقاوي) در مورد منكرين الوهيت حضرت عيسي (ع)- كه يكي از اركان تثليث بشمار مي‌رود – اينگونه آمده است: «لعنت باد بر كسانيكه مي‌گويند زماني بود كه او[عيسی]وجود نداشت و يا اينكه پيش از آنكه وجود يابد نبود، يا آنكه از نيستي بوجود آمد و بر كساني كه اقرار مي‌كنند وي از ذات يا جنس ديگري است و ...(9)»
    و البته با توجه به جوهره اصلي مسيحيت، اين جايگاه و اهميت ويژه براي تثليث، چندان نيز دور از ذهن نيست؛
    اساس مسيحيت بر پايه ايمان به بشارتي است كه مسيح براي نجات بشر آورده است. اين نجات از جانب«خدا»و توسط«عيسي مسيح» آورده شده و عمل آمرزش و تطهير نفس از گناه، پس از عروج عيسي، بوسيله «روح القدس» ادامه مي‌يابد.(10)
    بدين ترتيب تثليث بگونه‌اي با اساس مسيحيت گره مي‌خورد كه عليرغم تمام انتقادات و اشكالاتي كه مخصوصاً از طرف مسلمانان به آن گرفته شده، همچنان منزلت خود را نزد مسيحيان حفظ نموده است.
    از آنچه گذشت مي‌توان براحتي اين نتيجه را گرفت كه كسي كه در جستجوي دين حق، با مسيحيت مواجه مي‌شود چاره اي جز بررسي اين آموزه مهم و اساسي ندارد، و تأييد و رد اين آموزه توسط عقل، نقش تعيين كننده‌اي در قضاوت او در مسيحيت خواهد داشت.
    در اينجا مناسب است مطالب گذشته را اينگونه صورت بندي نمائيم :
    1) ما شاهد ادياني هستيم كه وعده سعادت ابدي- در صورت تبعيت از آن اديان – و انذار ازشقاوت ابدي- در صورت عدم پيروري از ان آديان - را مطرح مي‌كنند.
    2) قائل به تكثر گرائي در حقانيت نيستيم؛ لذا فقط يك دين مي‌تواند حق باشد.
    3) بنابراين براي رسيدن به سعادت ابدي و دفع شقاوت ابدي، در قدم اول بايد حقانيت اديان مدعي را بررسي كنيم. (زیرا انسان فطرتا بدنبال كسب منافع و دفع مضار مي‌باشد.)
    4) تنها راهي كه براي شروع بررسي اديان موجه بنظر مي‌رسد، بررسي مسائل بنيادين اديان است.
    5) صلاحيت بررسي صدق و كذب و توجيه مسائل بنيادين اديان را تنها و تنها«عقل» دارا مي‌باشد، آنهم با استدلال هاي مبتني بر بديهيات اوليه.
    6) يكي از بنيادي ترين مسائل اديان توحيدي، «توحيد» مي‌باشد.
    7) «تثليث» از مسائل بنيادين مسيحيت است كه بظاهر با توحيد ناسازگار است.
    8) نتيجه اينكه: براي بررسي مسيحيت و حقانيت آن، يكي از اولين مسائلي كه بايد مورد بررسي قرار گيرد«تثليث مسيحي»است.
    و شايد يكي از عللي كه موجب شده متفكرين مسلمان، نقدهاي فراواني بر تثليث وارد كنند، همين مطلب بوده. در اين نوشتار سعي شده گزارش اجمال گونه از اين اشكالات و نيز پاسخ‌هاي متفكرين مسيحي به اشكالات مذكور آورده شود، بگونه‌اي كه فضاي كلي رد و ايرادها روشن گردد و بتوان به قضاوتي منطقي در اين مورد برسيم.

    حسن خزّاز گفت:از امام رضا ( عليه السّلام ) شنيدم كه فرمود:
    بعضى از كسانى كه ادّعاى محبّت و دوستى ما را دارند،ضررشان براى شيعيان ما از دجّال بيشتر است.
    حسن گفت: عرض كردم اى پسر رسول خدا( صلّى اللَّه عليه و آله و سلّم ) به چه علّت؟فرمود: به خاطر دوستى‏شان با دشمنان ما و دشمنى‏شان با دوستان ما. و هر گاه چنين شود، حقّ و باطل به هم در آميزد و امر مشتبه گردد و مؤمن از منافق باز شناخته نشود.
    ( صفات الشيعه ص 8 )

  7. صلوات ها 3


  8. #4

    عضویت
    جنسیت فروردين ۱۳۸۹
    نوشته
    10,905
    حضور
    84 روز 15 ساعت 7 دقیقه
    دریافت
    7
    آپلود
    0
    گالری
    18
    صلوات
    40518



    تاريخچه تثليث (11)
    پس از حضرت مسيح، جامعه مسيحيت تا اوائل قرن چهارم، با دو مشكل اساسي مواجه بود:
    اولين مشكل، وجود آزارها و شكنجه‌ها و محدوديت‌هائي بود كه از طرف امپراطوري روم بر مسيحيان وارد مي‌شد.
    اين فشارها و شكنجه‌ها هر چند داراي فراز و نشيب بود ولي همواره ادامه داشت تا اينكه در اوائل قرن 4 م حوادث بگونه‌اي متفاوت رقم خورد؛
    قسطنطين كه يكي از فرزندان باقيمانده امپراطور روم بود، پس از كنار زدن رقباي خود- بكمك مسيحيان(12)– و تحكيم تسلط خود بر روم غربي، «فرمان ميلان» مبني بر «تساهل مذهبي» را در سال 313 م اعلام کرد .
    او که مسیحیت را دارای قابلیت های زیادی برای تحکیم اقتدار خویش می دید ، حدود سال 324م ، ضمن اعلام آزادی مذهب در كل رم، خود را بطور قطع مسيحي خواند و اتباعش را به مسيحيت دعوت كرد.(13)
    مشكل دوم جامعه مسيحيت كه بموازات فشارها و محدوديت‌هاي حكومت روم، جامعه مسيحيت را دچار ضعف و بحران مي‌نمود، اختلاف نظرهاي الهياتي راجع به ماهيت مسيح بود .
    ريشه اين نزاع‌ها به پولس(14) و آراء او بر مي‌گردد.
    با وارد شدن آراء پولس و به تبع او يوحنا، دو نظام الهياتي بين مسيحيان شكل گرفت كه در يك تفكر، عيسي داراي جنبه‌هاي بشري است و در تفكر ديگر او را موجودي الوهي مي‌بينيم.(15)
    اين نزاع همچنان ادامه داشت تا اينكه در سال 318م به اوج خود رسيد ؛ كشيشي از شهر باوكاليس مصر بنام «آريوس» بر مخلوق بودن مسيح تاكيد كرد.
    تاثير گذاري سريع آراء او حتي بر روحانيون مسيحي، واكنش شديد اسقف شهر اسكندريه، الكساندر را بدنبال داشت؛ الكساندر بخلاف آريوس- كه قائل به همانندي مسيح با خدا و مخلوق بودن او بود- از «همذاتي» مسيح با خدا و الوهيت و غير مخلوق بودن او جانبداري مي‌نمود.
    كليسا از نفي الوهيت مسيح، احساس خطر جدي مي‌نمود و بنياد مذهبي مسيحي را در معرض فروپاشي مي‌ديد. از سوئي ديگر، اين نزاع قسطنطين را نيز بسيار نگران كرده بود. زيرا او ضعف مسيحيت را موجب ضعف اقتدار و حكومت خود مي‌دانست. لذا با دعوت همه اسقف‌ها به نيقيه نخستين شوراي عمومي كليسا را در سال 325 م تشكيل داد.
    اين شورا با رياست عاليه خود او تشكيل جلسه داد و پس از بحث‌ها و گفتگو‌هاي علماي مسيحي، نهايتا راي شورا بنفع الكساندر رقم خورد و الهيات پولسي در قالب «اعتقاد نامه نيقيه» مطرح گرديد (16) كه در آن همذاتي مسيح با خدا تصريح شده بود:
    «ما به خدائي يگانه معتقديم، به پدر قادر مطلق، آفريننده همه چزهاي آشكار و نهان، و به يك خداوندگار، به عيسي مسيح، پسر خدا، بوجود آمده...نه آفريده، همذات با پدر... كه بخاطر ما مردم و بخاطر نجات ما فرود آمده، مجسم شده، بشر گشته، ...»(17)
    اين اعتقاد نامه به اين صورت و بدين سرعت در اثر فشار امپراطور بتصويب رسيد. چرا كه او مي‌خواست هر چه زودتر، كشمكش پايان يابد و صلح و آرامش در كليساها برقرار گردد. (18)
    در اين شورا دومين ركن از اركان تثليث (الوهيت مسيح) شكل گرفت ولي درباره ركن سوم آن(الوهيت روح القدس) بحثي بميان نيامد و صرفا به ايمان به روح القدس بسنده شد.
    پس از گذشت چند دهه، اين بحث نيز در قالب «هم جوهر بودن روح القدس با خدا و مسيح»توسط آتاناسيوس مطرح گرديد. كه بنوبه خود بهانه‌اي شد براي تشكيل شوراي عمومي قسطنطنيه در سال 381م. در اين شورا، بر الوهيت و هم جوهري روح القدس با ذات الهي، تاكيد شد و اعتقاد به اينكه مسيح يا روح القدس، تابع پدر يا در مرتبه وجودي پائين‌تري قرار دارند، بدعت شمرده شد.(19)
    و بدين ترتيب «تثليث مسيحي» شكل نهائي و رسمي خود را در سال 381 م پيدا نمود و تاكنون از معتقدات رسمي و مهم كليسا بشمار می رفته است .
    مطلبي كه پس از بيان تاريخچه تثليث، از ذكر آن ناگزيريم و براي بررسي آموزه تثليث بايد به آن بپردازيم، آشنائي با محتوا و مفهوم اين آموزه است، كه فصل آينده به آن مي‌ پردازد.
    ادامه دارد.......!!

    حسن خزّاز گفت:از امام رضا ( عليه السّلام ) شنيدم كه فرمود:
    بعضى از كسانى كه ادّعاى محبّت و دوستى ما را دارند،ضررشان براى شيعيان ما از دجّال بيشتر است.
    حسن گفت: عرض كردم اى پسر رسول خدا( صلّى اللَّه عليه و آله و سلّم ) به چه علّت؟فرمود: به خاطر دوستى‏شان با دشمنان ما و دشمنى‏شان با دوستان ما. و هر گاه چنين شود، حقّ و باطل به هم در آميزد و امر مشتبه گردد و مؤمن از منافق باز شناخته نشود.
    ( صفات الشيعه ص 8 )

  9. صلوات ها 3


  10. #5

    عضویت
    جنسیت فروردين ۱۳۸۹
    نوشته
    10,905
    حضور
    84 روز 15 ساعت 7 دقیقه
    دریافت
    7
    آپلود
    0
    گالری
    18
    صلوات
    40518



    تقريرهاي تثليث

    ابتدا براي روشن‌تر شدن منظور متفكران مسيحي از تثليث، چند مورد از تقريرهاي آنان را آورده سپس به نقدهای متفكرين مسلمان بر تثليث خواهيم پرداخت:
    در كتاب تعليمات ديني كليساي كاتوليك اينگونه آمده است:
    «تثليث واحد است. ما به سه خدا اعتراف نمي‌كنيم؛ بلكه به خداي واحد در سه اقنوم :«تثليثي كه از نظر جوهر واحد است.» (شوراي قسطنطنيه)پس اقانيم ثلاثه در يك الوهيت سهيم نيستند؛ بلكه هر يك از آنها كامل خدا هستند: «پدر همان پسر است و پسر همان پدر است و پدر و پسر همان روح القدس هستند؛ يعني از نظر سرشت و طبيعت يك خدا هستند.»(شوراي تولدو). «هر يك از اقانيم ثلاثه، همين حقيقت، يعني جوهر و ذات و سرشت الاهي هستند.»(شوراي لاتران.)(20)
    همچنين آمده است:
    «اقانيم ثلاثه واقعا از هم متمايز هستند: «خدا يگانه است اما تنها نيست. پدر، پسر و روح القدس صرف نام‌هائي نيستند كه به كيفيت‌هاي وجود الهي دلالت كنند؛ زيرا آنها واقعا متمايز از همديگرند. نه پسر پدر است و نه پدر پسر و نه روح القدس پدر يا پسر است.»(شوراي تولدو)آنها از نظر منشأ با هم تفاوت دارند:«اين پدراست كه متولد مي‌كند، اين پسر است كه متولد مي‌شود و اين روح القدس است كه صادر مي‌شود.»(شوراي لاتران). وحدت الهي سه گانه است.»(21)
    در مقابل عبارات بالا، توماس ميشل- از متكلمين معاصر مسيحي – اينگونه مي‌گويد:
    «دريافت ما از طبيعت واحد خداي سه گانه چنين است: به خداي واحدي ايمان داريم كه طبيعت او بر سه صفت استوار است.
    خداي يكتا خود را بعنوان آفريدگار توانا و مولاي حيات، آشكار مي‌سازد، مسيحيان او را «پدر»يا «پدر ما»مي‌خوانند.
    همو پيام يا كلمه ازلي خود را در عيساي انسان براي ما متجلي ساخت. نيز وي داراي وجودي فعال و حياتبخش در مخلوقات است
    (مسيحيان اين وجود را «روح القدس»مي‌نامند.) مسيحيان مانند مسلمانان معتقدند كه صفات خدا متعدد است : ولي بعقيده آنان، سه صفت از صفات بيشمار خداوند،مثل خود او ، ازلی و همراه با ذات او و ضروری هستند .
    صفات مذکور عبارتند از : طبیعت ذاتی و متعالی خدا (پدر) ،كلمه خدا كه در عيساي انسان مجسم گرديد، و وجود حيات بخش خدا در مخلوقات. اين صفات ازلي هستند؛ زيرا در ذات خدا دگرگوني راه ندارد و ذات او پيوسته ثابت است.
    همچنين اين صفات با ذات خدا هستند و صفات خارجي نيستند كه به وي منضم شده باشند، يا اموري ظاهري كه ما افراد بشر ، آنها را براي خدا وضع كرده باشيم. سرانجام اينكه صفات ياد شده ضروري هستند و نمی توان هیچکدام از آنها را انکار کرد یا از خدا جدا نمود ؛ خدا خودش را اينگونه در كتاب مقدس نشان داده است.»(22)
    هنري تيسن از متكلمين پروتستان مسيحي در مورد تثليث اينگونه مي‌گويد:
    «در ذات واحد الاهي، سه اقنوم وجود دارد. هر چند در جهان، مثال كاملي در مورد تثليث اقدس وجود ندارد ولي عقل انسان در اين مورد، نمونه خوبي است. عقل انسان مي‌تواند با خودش مشورت كند و در عين حال مي‌تواند در مورد نتايج حاصله نظر بدهد و اين مثال خوبي در مورد تثليث اقدس است.(23) »
    همو در جايي ديگر ابتدا برداشتي انحرافي از تثليث را بيان مي‌نمايد:
    «اعتقاد به تثليث اقدس از اعتقاد به وجود سه خدا و همچنين اعتقاد پيروان سابليوس، بايد جدا شود، اعتقاد به وجود سه خدا عبارتست از قبول كردن سه خداي جدا از يكديگر. پيروان اين عقيده معتقدند كه اين سه خدا داراي هدف و تلاش واحد مي‌باشند . در حالي كه عقيده صحيح اين است كه خدا، هم در ذات و هم در هدف و تلاش واحد مي‌باشد؛ يعني خدا ذاتا يكي است.
    پيروان سابليوس معتقدند كه خداي واحد در تثليث تجلي كرده است؛ ولي ذاتاً داراي تثليث نمي‌باشد. ... بدين طريق آنها به تثليث ظاهري اعتقاد دارند نه تثليثي كه ذاتاً در خدا وجود دارد براي روشن شدن عقيده آنها مي‌توان گفت كه همان طوري كه يك شخص مي‌تواند هنر پيشه و معلم و دوست باشد، يا اينكه هم پدر باشد و هم پسر و هم برادر، در مورد خدا هم ظهور خدا بعنوان پسر و روح القدس، ظاهري است نه يك حقيقت ذاتي. اين اعتقاد در واقع بمنزله انكار تثليث اقدس مي باشد؛ زيرا تثليث را يك امر ظاهري مي‌داند كه خدا به آن صورت جلوه كرده است.»(24)
    سپس در جاي ديگر اصطلاح تثليث را در الهيات مسيحي اينگونه شرح مي دهد:
    «در الهيات مسيحي، اصطلاح «تثليث اقدس»به اين معناست كه در خداي واحد سه شخصيت يا اقنوم مشخص وجود دارد كه هم ذات بوده، بنام پدر و پسر و روح القدس معروف اند .
    ما خداي واحد را كه داراي سه اقنون مي‌باشد را عبادت مي‌كنيم . اعتقاد آتاناسيوس [نيقيه]اين اعتقاد را به اين صورت بيان مي كند: «ما خداي واحد را كه داراي تثليث مي باشد و تثليث را كه داراي وحدت مي باشد، عبادت می کنیم . اقانيم ثلاثه از يكديگر متمايز هستند ولي ذات الهي را قابل تقسيم نمي‌دانيم. اين سه اقنوم با يكديگر داراي ابديت و تساوي همانند مي‌باشند؛ بطوريكه ما وحدانيت كامل را در تثليث و تثليث كامل را در وحدانيت عبادت مي‌كنيم.»(25)
    همچنين مي گويد:
    «وحدانيت الهي با تثليث وي تضادي ندارد؛ زيرا وحدانيت مانند يك ، عدد واحد بسيط نيست. در وحدانيت خدا در عين حال كه معتقد به يكي بودن او هستيم، وجود اقانيم ثلاثه در خداي واحد را قبول داريم. اعتقاد ما اين است كه در ذات الهي، در عين وحدت تثليث هم وجود دارد.»(26)
    حدّاد – يكي از محققان مسيحي كه در وادي وحدت اديان تلاش مي‌كند- در پاسخ به اشكال برخي به تثليث، اينگونه مي گويد:
    «بله از وجه واحد، سه تا يكي نمي‌شود و واحد ، سه نمي‌شود . اما از وجوه مختلف ، امكانش هست.
    پس نصارا جوهر خدا يا طبيعت الهي او را يكي مي‌دانند و اقانيم ذاتي را سه تا و اين به آن معنا نيست كه سه را واحد و واحد را سه قرار داده اند. (27) »


    حسن خزّاز گفت:از امام رضا ( عليه السّلام ) شنيدم كه فرمود:
    بعضى از كسانى كه ادّعاى محبّت و دوستى ما را دارند،ضررشان براى شيعيان ما از دجّال بيشتر است.
    حسن گفت: عرض كردم اى پسر رسول خدا( صلّى اللَّه عليه و آله و سلّم ) به چه علّت؟فرمود: به خاطر دوستى‏شان با دشمنان ما و دشمنى‏شان با دوستان ما. و هر گاه چنين شود، حقّ و باطل به هم در آميزد و امر مشتبه گردد و مؤمن از منافق باز شناخته نشود.
    ( صفات الشيعه ص 8 )

  11. صلوات ها 3


  12. #6

    عضویت
    جنسیت فروردين ۱۳۸۹
    نوشته
    10,905
    حضور
    84 روز 15 ساعت 7 دقیقه
    دریافت
    7
    آپلود
    0
    گالری
    18
    صلوات
    40518



    ميلر در تفسير انجيل يوحنا مي‌گويد:
    «بنا به گفته علماي علوم الهي، در ذات يگانه خدا سه اقنون است: «پدر»و «پسر»كه كلمه خداست و «روح القدس». اين سه يك خداي واحد مي‌باشد. اصل و ذات آنها يكي است، در قدرت و جلال مساوي مي‌باشند.»(28)
    مونتگمري وات در توضيح تثليث با اشاره به موحد بودن مسيحيان مي گويد:
    «مسيحيان همچنين به يگانگي خدا اعتقاد دارند. يكي از اعتقاد نامه‌هاي عمده آنها، يعني اعتقاد نامه نيقيه، با اين كلمات شروع مي شود: «من به يك خدا اعتقاد دارم.» اما در عين حال آنها اعتقاد دارند كه خدا بگونه‌اي سه گانه است. آموزه تثليث ظريف و پيچيده است و مسيحيان معمولي بايد آنرا بدون اينكه بتوانند کاملاٌ توضیح دهند ، بپذیرند . فرمول انگلیسی آن این است: « یک ذات و سه شخص » وجود دارند . »
    سپس مي‌گويد كه منظور از كلمه «Person» (شخص)همان «Hyppostasis»يا «اقنوم» است.»(29)
    همچنين توماس آكوئيني از برجسته‌ترين متفكرين در قرون وسطاي مسيحي، در رد دلايل برخي از مسلمانان در مخالفت با تثليث مي گويد:
    «اين سه شخص از لحاظ ذات، تعدد ندارند... نمي تئان در سه شخص الهي، سه الوهيت را كه به لحاظ عدد متفاوتند ديد. بلكه لزوما يك خداي بسيط را مي توان ديد؛ چون جوهر كلمه و محبت [يعني روح القدس] در خدا متفاوت از جوهر خدا نیست. ما به سه خدا اقرار نمي‌كنيم بلكه خداوند در سه شخص، واحد و بسيط است.»(30)
    ادامه دارد ...




    پی نوشت ها :

    1.بديهي است اگر قائل به تكثر گرائي در حقانيت باشيم، امكان حقانيت هر سه دين درکنار هم وجود دارد.
    2.هر چند احتمال حقانيت اديان مذكور ضعيف باشد ولي چون ميزان محتمل (سعادت ابدي و شقاوت ابدي) بالاست، ارزش تحقيق در مورد آنها، زياد مي‌گردد.
    3.مصباح يزدي، آموزش عقايد، ج1، درس 4.
    4.از جمله اشكالاتي كه به شناخت‌هاي ديگر وارد است ازاين قرار مي‌باشد:
    شناخت تجربي با توجه به محدوديت حس، منحصر به قلمرو محسوسات است و از قضاوت در مورد ماوراء محسوسات- نفيا و اثباتا- عاجز است. نيز شناخت تعبدي، مبتني بر اثبات حقانيت منبع است. كه در اديان اين منبع«وجود خداوند» است كه باید آنرا اثبات نمود. همچنين شناخت عرفاني نيز بنوبه خود با مشكلاتي روبه روست؛ حصول كشف و شهود براي عامه مردم، نادر است. و اساسا كشف و شهود متوقف است بر اثبات حقانيت يك دين و عمل به دستورات آن در طول ساليان متمادي، مضافا اينكه این كشف و شهودها و نيز تشخيص منشاء كشف و شهود، غالبا بسيار مشكل و خطا آلود است.
    لذا تنها راهي كه براي عموم مردم باقي مي‌ماند، شناخت عقلي مي‌باشد. (ر.ک.آموزش عقايد ، ج 1، درس 4)
    5.همان، ج1، ص 57.
    6.توماس ميشل، كلام مسيحي ، ص 72.
    7.علاوه بر اينكه در عهد قديم (خروج، 20: 3-5 ؛ تثنيه ، 5: 7-9)و عهد جديد (يوحنا، 17: 3، مرقس، 12: 29 و ...)بر توحيد بشدت تاكيد شده، اين اصل نزد پيروان مسيحيت اصلي قطعي بوده و عالمان مسيحي در طول تاريخ بر اين اصل تاكيد كرده و بر آن اقامه برهان نموده‌اند:
    یوحنای دمشقی می گوید :«کسانی که به کتاب مقدس اعتقاد دارند ، در وحدانیت خدا شک نمی کنند .» (المئه مقاله فی الایمان الارثوذکسی ،ص 61) اوبرای اثبات توحید ، اینگونه استدلال می کند : « از آنجا که خدا در همه صفاتش کامل است ، پس کثرت بر دار نیست ... و نیز اگر دو خدا جهان را اداره کنند ، جهان فاسد و منحل می شود .» (همان ) (نقل از درسنامه ادیان ابراهیمی ،ص183,184)
    آگوستین (م 430-354) که از نظریه پردازان بزرگ مسیحی در موضوع تثلیث است ، مهمترین صفت خدا را «وحدت» میداند.واو راتنها موجودی می داند که واقعا هست وشایسته است به او «وجود» گفته شود .(محمد ایلخانی ، تاریخ فلسفه در قرون وسطی و رنسانس ، ص96,97)
    همچنین توماس میشل – ازکشیشان مسیحی معاصر – اینگونه می گوید : « یکی از اعتقادات اساسی مسیحیان ، ایمان به خدای یکتاست. درک یگانگی خداوند در مسیحیت ، اهمیت زیادی دارد و هر تفسیری از سه گانگی ذات خدا که وحدانیت او را مخدوش کند ، از نظر ایمان مسیحی مردود است . (توماس میشل ، کلام مسیحی ، ترجمه حسین توفیقی ،ص72)
    8.البته نظريه تثليث پس از دوران اصلاحگري دچار فراز و نشيب‌هائي گرديد. بعنوان نمونه نهضت‌هاي متعددي از جمله نهضت ضد تثليث در برخي كشورهاي اروپائي بوجود آمد . و پس از عصر روشنگري، آئين تورع، دئيسم و تجربه گرائي، تثليث را آموزه‌اي غير موجه و نامعقول معرفي كردند. نيز ظهور جريان نقد کتاب مقدس، موجب مناقشه در تثليث نيز گرديد . (محمد ايلخاني، دانشنامه جهان اسلام، تثليث، ص 484)ولي بهرحال اين آموزه همواره جایگاه خود را در بين كليسا و جريان هاي غالب مسيحيت حفظ نمود.
    9.از جمله اينكه مردي اسپانيائي موسوم به ميكائيل سروتوس كه پیشواي فرقه «اونيتاريانيسم» بود، در شهر ژنو محكوم به كفر و الحاد شد. او پس مطالعه دقيق صحف عهد جديد ، و عدم مشاهده تثليث در آن، معتقد شد كه اين عقيده كفر محض و باطل است و رساله اي بنام «درباره خطاهاي تثليث» در سال م 1531 منتشر ساخت. و عليرغم انتظارش، حتي پروتستان ها نيز از حركت او استقابل نكردند، بلكه مدتی تحت تعقيب و متواري بود تا اينكه نهايتا در سال م 1553 در ژنو او را زنده در آتش سوزاندند . (جان ناس، تاريخ جامع اديان، ص 681,680)
    10. دانشنامه جهان اسلام ، تثليث، ص 481.
    11.درباره تاريخچه و ريشه‌هاي تثليث و آموزه‌هاي مرتبط با آن ، بحث‌هاي زيادي صورت گرفته است. مخصوصا برخي دانشمندان غربي، با مطالعات تطبيقي خود متوجه شباهت هاي عجيبي بين اين عقايد و برخي آموزه‌هاي اديان هندي شده اند. همچنين در برخي از باورهاي بت پرستان در مورد خدايانشان- مانند ميترا، تموز، ادونيس و اوزيريس- تعابيري بسيار شبيه به تعابير مسيحيان از مسيح يافت مي شود.(آشنايي با اديان بزرگ، ص 173- 169)اين نظريات مويدي است براي آيه شريفه ذيل كه: «و قالت النصاري المسيح ابن الله ذلك قولهم بافواههم. يضاهئون قول الذين كفروا من قبل.»( و مسيحيان گفتند كه مسيح پسر خداست . اين صرفا سخني است كه بر زبانهايشان جاري مي‌كنند [و واقغعيت و صحت ندارد] اين گفتار شبيه قول كفار قبل ايشان است. ) (توبه/30)
    ولي بهر حال در اين تاريخچه مختصر، به اين ريشه ها نمي پردازيم و صرفا ردپاي تثليث را تا شواري نيقيه (سال 325م) دنبال مي‌نمائيم.
    12.او در سال 312 م در يكي از جنگ‌ها، ناگهان ادعا مي كند كه در خواب صدائي مي‌شنود كه به او امر مي‌كند روي سپرهاي سربازانش، علامت و نشانه مسيح را بگذارد . او در پي اين ادعا، با كمك مسيحيان و پيروان ميترا- كه زير صليب نورميترائي سالها جنگيده بودند- توانست در جنگ پيروز شود و فرمانرواي مسلم مغرب گردد.(ويل دورانت ، تاريخ تمدن، ج3، ص 764)
    13.ويل دورانت بر اساس شواهد وقرائن متعددي كه مي‌آورد، ادعا مي‌كند كه اين تغيير مذهب يك مانور خردمندانه سياسي بود تا يك عمل ناشي از اعتقاد مذهبي.(همان، ص 766و765)
    14.تأثير پولس در اين نظام بقدري مشهود است كه محققين او را در كنار عيسي مسيح، موسس دوم مسيحيت مي‌شمارند. (سليماني اردستاني، پسر خدا در عهدين و قرآن، ص 129)
    15.اين دو گانگي در اناجيل اربعه نيز كاملا مشهود است . (پسر خدا در عهدين و قرآن، ص108-103)
    16.ويل دورانت، تاريخ تمدن، ج3، ص 770.
    17.همان
    18.جان ناس، تاريخ جامع اديان، ص 635و 634.
    19.دانشنامه جهان اسلام، محمد ايلخاني، تثلیث ، ص 482.
    20.كتاب تعليمات ديني كليساي كاتوليك ccc.p.60 نقل از درآمدي بر الهيات تطبيقي اسلام و مسيحيت
    21.همان.
    22.توماس ميشل، كلام مسيحي، ص 76
    23.هنري تيسن، الاهيات مسيحي، ترجمه ط.ميكائيليان، ص 96، نقل از درآمدي بر الهيات تطبيقي اسلام و مسيحيت . ص 126.
    24.همان ص 88 از درآمدي بر الهيات تطبيقي اسلام و مسيحيت ص 127و 126.
    25.همان ص 127.
    26.همان (الهيات مسيحي)ص 87، نقل از درآمدي بر الهيات تطبيقي اسلام و مسيحيت ص 127.
    27.حدّاد، الانجيل في القرآن، بي جا، بي چا، بي سا، ص 376. نقل از مواجهه قرآن با فرهنگ مسيحيت، اعظم پويا، ص 147.
    28.ميلر، و.م. تفسير انجيل يوحنا ، ص 2، نقل از پسر خدا در عهدين و قرآن، عبدالرحيم سليماني اردستاني، ص 55.
    29.Monogomery Watt, W:ISLAM AND CHRISTINITY TODAY, P. 49 . نقل از پسر خدا در عهدين و قرآن، ص 56و55.
    30.توماس، رساله «نامه‌اي به گروه آواز خوانان انطاكيه» ص 131، نقل از : قرآن و كتاب مقدس. دنيزماسون. ترجمه فاطمه سادات تهامي، ص 136و135.


    حسن خزّاز گفت:از امام رضا ( عليه السّلام ) شنيدم كه فرمود:
    بعضى از كسانى كه ادّعاى محبّت و دوستى ما را دارند،ضررشان براى شيعيان ما از دجّال بيشتر است.
    حسن گفت: عرض كردم اى پسر رسول خدا( صلّى اللَّه عليه و آله و سلّم ) به چه علّت؟فرمود: به خاطر دوستى‏شان با دشمنان ما و دشمنى‏شان با دوستان ما. و هر گاه چنين شود، حقّ و باطل به هم در آميزد و امر مشتبه گردد و مؤمن از منافق باز شناخته نشود.
    ( صفات الشيعه ص 8 )

  13. صلوات ها 3


  14. #7

    عضویت
    جنسیت فروردين ۱۳۸۹
    نوشته
    10,905
    حضور
    84 روز 15 ساعت 7 دقیقه
    دریافت
    7
    آپلود
    0
    گالری
    18
    صلوات
    40518





    اشكالات متفكرين مسلمان به تثليث

    1- متفكرين معتزله

    دكتر محمود احمد صبحي در كتاب «في علم الكلام»، در تقابل نظريه معتزله در برابر تثليث اينگونه مي‌گويد:
    « خدا نزد معتزله «ليس كمثله شيء» است.

    اين آيه‌اي محكمه است كه هر آيه‌اي كه ظاهرش دلالت بر اتصاف خدا به اوصاف مخلوقین می کند را تاویل می کند [ و لذا ] خداوند ... نه شخص است و نه جوهر و نه عرض است(انكار مسيحيت كه قائل به امكان تشخص خدا هستند و اينكه خداوند جوهري است كه به اقانيم قوام دارد.)»(32)
    همچنين رد معتزله بر مساله اقانيم را بشرح زير گزارش مي كنند:
    «معتزله به اينگونه در صدد رد نظريه اقانيم نزد نصاري بر آمده‌اند: قول به اينكه ذات الهي جوهري است كه متقوم به اقانيم يا صفات – كه همان وجود و علم و حيات است- مي باشد، منجر به اعتقاد به استقلال اقانيم از جوهر و نيز به اعتبار اينكه صفات اشخاص‌اند ، به تجسد اقنوم دوم – اقنوم علم- در ابن مي گردد.(33)
    لذا صفات خدا حقايق مستقله نيستند و صرفاً اعتبارات ذهني‌اند، و اختلاف وجوه اعتبارات در نظر به شيء واحد، موجب تعدد آن نمي‌گردد...
    اما كسي كه معني يا صفتي زائد بر ذات خدا براي او اثبات كند، در واقع دو اله را اثبات كرده؛ زيرا اگر اين صفت ذاتاً مستقل باشد و زائد بر ذات خدا- كه همان تصور مسيحي است- صفات ازلي[او]متعدد خواهند شد و لذا منجر به تعدد اله مي شود. و اگر صفات را معاني قائم به ذات خدا در نظر بگيريم، در واقع خدا را جوهري قرار داده‌ايم كه اعراض به آن ملحق مي‌شوند و اين را معتزله بشدت منكر مي‌شوند.»(34)
    « قاضي عبدالجبار بن احمد » ( قرن 5 و 4ه.ق )
    يكي از شيوه‌هائي كه او در رد تثليث بكار گرفته ، اين بوده كه به نقل اختلاف اقوال مسيحيان در تبيين تثليث پرداخته و به اين وسيله استدلال نموده است كه مساله تثليث و اتحاد بقدري نامعقول‌است كه خود مسيحيان هم نمي‌توانند درباره آن با يكديگر توافق كنند.
    همچنين در نقد تثليث به اقانيم اشاره مي‌كرده كه متكلمان مسيحي در توضيح آنها اختلاف داشته‌اند ؛ او می گوید:
    «اقانيم چيستند؟ اگر صفات خدا‌ي‌‌اند، سخن گفتن از «اب»و «ابن»و «روح القدس»چه وجهي دارد؟
    و چرا خدا تنها سه صفت دارد، نه بيشتر و نه كمتر؟
    اگر پاسخ اين بود كه ساير صفات قابل تحويل به اين صفات‌اند اين پرسش مطرح مي‌شود: چرا صفات را به سه صفت تحويل كنيم و نه مثلاً به دو صفت؟»
    همچنين در نقد «سه بودن يك و يكي بودن سه » مي‌گويد:
    «اگر گفته شود سه اقنوم داريم و يك جوهر، مساله صرفاً بصورت لفظي حل شده است، زيرا اينكه يك چيز سه چيز باشد و سه چيز یک چیز، اساساً نامعقول است.» (35)

    2- متفكرين اشاعره

    دكتر محمود صبحي در كتاب سابق الذكر استدلال زير را به اشاعره نسبت مي‌دهند:
    «خداوند متعال متحد با غير نمي‌شود زيرا اتحاد دو چيز مطلقاً ممتنع است و نيز جايز نيست كه خدا در غير خودش حلول كند زيرا كه حلول با وجود او در تعارض است، چون حلول افاده مي كند تحيز و نيازمندي به محل را.
    و همانطوريكه ذات خدا در غير حلول نمي‌كند، صفات او نيز در غير حلول نمي‌كند. زيرا انتقال در مورد صفات متصور نيست و صرفاً از خواص ذات است.
    و در اين مطلب، طوائف سه گانه با ما مخالف‌اند : نصاري و نصيريه از غلات شيعه و بعضي از متصوفه كه قائل به حلول و اتحادند.»(36)
    « فخر رازي » ( قرن 7 و 6 ه.ق )

    او در ذيل تفسير آيه 73 مائده اينگونه مي‌گويد كه:
    «متفكرين از نصارا حكايت كرده‌اند كه آنها مي‌گويند: جوهر واحد و سه اقنوم: اب، ابن و روح القدس و اين سه اله واحدي هستند.
    و بدان كه اين معلوم البطلان به بديهه العقل است، زيرا سه يكي نمي‌شود و در دنيا گفتاري فاسدتر و واضح البطلان‌تر از اين گفتار نصاري ديده نمي‌شود.»(37)
    همچنين ذيل آيه «و لاتقولوا ثلاثه»(نساء / 171)مي‌گويد:
    «معني آيه اين است : و نگوئيد خداوند سبحان، جوهر واحدي است با اقانيم سه‌گانه.»
    سپس مي‌گويد:
    «و بدان كه مذهب نصارا جداً مجهول است و ما حصل از آن اين است كه آنها ذاتي را اثبات مي‌كنند كه موصوف به صفات سه گانه است، الا اينكه آنها اگر چه آن سه را «صفات» مي‌نامند وليكن در حقيقت آنها ذوات‌اند .
    زيرا آنها حلول صفات سه گانه را در عيسي و مريم جايز مي‌دانند. و الا (اگر ذات نبودند) آنها جايز نمي‌دانستند كه اين صفات در غير حلول پيدا كند و در مرتبه بعد از آن جدا شود. و لذا آنها اگرچه آنها را «صفات»مي‌نامند ولي در حقيقت «ذوات »متعدد قائم به ذاتشان را اثبات مي‌كنند كه اين كفر محض است. »(38)
    فخر رازي سپس احتمال ديگري را كه قابل توجيه است ذكر مي كند:
    «ولي اگر صفات ثلاثه را حمل بر خود صفات ثلاثه كنيم(نه ذوات) اين چيزي نيست كه انكارش ممكن باشد، و چطور قائل به اين نباشيم در حاليكه خود ما مي‌گوئيم: هو الله الذي لا اله الاهو الملك القدوس السلام العالم الحي القادر المريد. و از هر كدام از اين الفاظ، چيزي مي‌فهميم غير آن چه كه از ديگري مي‌فهميم . و معناي تعدد صفات همين است. و اگر قول بتعدد صفات كفر باشد، لازم مي‌آيد رد تمام آيات قرآن و لازم مي آيد رد عقل از اين حيث كه ما بالضروره مي دانيم كه عالم بودن خدا، مفهومي غير قادر و حي بودن خدا دارد.»(39)
    « باقلاني » ( 5 و 4 ه.ق )
    باقلاني با مفروض قرار دادن جوهري كه اقانيم به آن تعلق دارند، اين پرسش را مطرح مي كند كه آيا سخن گفتن از جوهر درباره خداوند درست است يا نه، و با پاسخ منفي به آن از راه اقامه دلايل در نفي جوهر بودن خدا، تثليث را هم كه مبتني بر جوهر بودن خداست، نقد كرده است. مسأله ديگري كه مورد نقد او قرار گرفته، اين بوده كه چگونه «اب»و «ابن»و «روح القدس» هر يك خداي اند و در عين حال خدا يكي است. زيرا اگر بنا باشد هر يك از اين سه، خداي واحدي باشند، در نتيجه با يكديگر تفاوت ندارند، اگر هر يك جداگانه خدا باشند، در نتيجه سه خدا وجود دارد.(40)
    ادامه دارد ...
    ویرایش توسط رضا : ۱۳۸۹/۱۰/۰۴ در ساعت ۱۵:۴۹
    حسن خزّاز گفت:از امام رضا ( عليه السّلام ) شنيدم كه فرمود:
    بعضى از كسانى كه ادّعاى محبّت و دوستى ما را دارند،ضررشان براى شيعيان ما از دجّال بيشتر است.
    حسن گفت: عرض كردم اى پسر رسول خدا( صلّى اللَّه عليه و آله و سلّم ) به چه علّت؟فرمود: به خاطر دوستى‏شان با دشمنان ما و دشمنى‏شان با دوستان ما. و هر گاه چنين شود، حقّ و باطل به هم در آميزد و امر مشتبه گردد و مؤمن از منافق باز شناخته نشود.
    ( صفات الشيعه ص 8 )

  15. صلوات ها 3


  16. #8

    عضویت
    جنسیت فروردين ۱۳۸۹
    نوشته
    10,905
    حضور
    84 روز 15 ساعت 7 دقیقه
    دریافت
    7
    آپلود
    0
    گالری
    18
    صلوات
    40518




    3- متفكرين شيعه

    « ابوعيسي محمد بن هارون وراق شيعي »
    او كه از متكلمين قرن سوم بوده است، اثري بجا گذاشته است كه رديه‌اي مهم و اثر گذار بر تثليث مي‌باشد. او در رديه خود بر تثليث درصدد عرضه كتاب راهنمائي براي مجادلات مسلمانان با فرقه‌هاي سه گانه مسيحي است.
    وي در يك بخش؛ نقد خود را بر محور نسبت ميان جوهر و اقانيم و نفي وجود واقعي اقنوم متمركز كرده و در بخش ديگر به انتقاد از خود اقانيم و خصوصيات متفاوت هر يك پرداخته است.
    او در هر دو بخش يا درصدد اثبات ناسازگاري تثليث با ديگر اصول مسيحيت است يا اثبات اينكه ادعاي آنان با منطق و شعور عام (بديهيات) و به تعبير خودش، با حقيقت همخوان نيست.
    براي مثال، وي اين مدعاي مسيحيان را كه اقانيم نه با جوهر يكسان اند و نه از آن متمايز‌اند، با اين بيان نقد كرده است: «هذا كله يؤدي الي دفع الحقايق و ابطل الوجود»(41)
    « شيخ مفيد » ( 5 و 4 ه.ق )
    ايشان ابتدا تثليث را امري نامعقول مي‌شمارد:
    «ثلاثه اشیاء لاتعقل و قد اجتهد المتكلمون في تحصيل معانيها من معتقديها بكل حيله، فلم يظفروا الا بعبارات يتناقض المعني فيها علي مفهوم الكلام، اتحاد النصرانيه و كسب النجارحيه و احوال البهشميه...»(42)
    سپس در جاي ديگر در تفسير آيه 171 سوره نساء، بداهت بطلان تثليث را به قرآن استناد مي دهد:
    «قرآن هم- بخاطر بداهت استحاله تثليث و فرزند داشتن – مخاطب را به ارتكاز ذهني خود نسبت به عظمت خدا و تنزيه خدا از اموري مانند فرزند داشتن سوق مي‌دهد با كلمه«سبحانه».(43)
    باز در همانجا، با اشاره به نفي ولد توسط قرآن- كه نفي ولد، نفي يكي از اركان تثليث را نتيجه مي‌دهد- تثليث را رد مي‌كنند:
    « «انتهوا خيراً لكم» زيرا خداوند تعلالي ، واحد است. و برتر از آن است كه فرزند داشته باشد، خواه اين فرزند بمعني بشري آن و ناشي از تولد از طريق تناسل باشد- كه لازمه‌اش وجود زوجه است- و خواه فرزند بودن را حمل كنيم به آنچه بعضي از متفلسفين در مسيحيت به آن حمل مي كنند و آن تولد ذاتي مي باشد.
    باين معني كه براي فرزند، طبيعتي الهي در امتداد و گرفته شده از اب قائل باشيم.
    كه هر كدام از اين حالات در حق خدا محال است.
    آياتي هم كه فرزند داشتن خدا را نفي مي كنند – با اين بيان- گره مي خورند به آيات تثليث ....لذا با اين بيان ديگر نيازي به جعل فرزند، بهر معنا كه در نظر بگيريم، نخواهد بود و نيز تثليث هم بعد از نفي ولد، معنائي نخواهد داشت.»
    ايشان سپس به روش ديگر قرآن در نفي ولد بودن مسيح[و به تبع نفي تثليث] اشاره مي كنند و آن ذكر شؤون بشري حضرت مسيح (ع)از ولادت تا رفعت او بسوي خدا و نيز دعوت حضرت مسيح (ع) بسوي خدا و خضوع عملي خود ايشان در برابر خدا مي‌باشد.(44)
    ادامه دارد ...
    حسن خزّاز گفت:از امام رضا ( عليه السّلام ) شنيدم كه فرمود:
    بعضى از كسانى كه ادّعاى محبّت و دوستى ما را دارند،ضررشان براى شيعيان ما از دجّال بيشتر است.
    حسن گفت: عرض كردم اى پسر رسول خدا( صلّى اللَّه عليه و آله و سلّم ) به چه علّت؟فرمود: به خاطر دوستى‏شان با دشمنان ما و دشمنى‏شان با دوستان ما. و هر گاه چنين شود، حقّ و باطل به هم در آميزد و امر مشتبه گردد و مؤمن از منافق باز شناخته نشود.
    ( صفات الشيعه ص 8 )

  17. صلوات ها 4


  18. #9

    عضویت
    جنسیت فروردين ۱۳۸۹
    نوشته
    10,905
    حضور
    84 روز 15 ساعت 7 دقیقه
    دریافت
    7
    آپلود
    0
    گالری
    18
    صلوات
    40518



    « شيخ طوسي » ( قرن5 ه.ق )
    شيخ طوسي در تفسير خود، ابتدا بحث را روي غير موجه بودن يك جوهر و سه اقنوم متمركز مي‌كند:
    «و قد شبهت النصاري قولها:«أنه ثلاثه أقانيم جوهر واحد»بقولنا: «سراج واحد» ثم نقول«انه ثلاثه أشياء؛ دهن و قطن و نار.»و للشمس واحد.
    ثم تقول أنها جسم و ضوج و شعاع. قال البلخي : هذا غلط ، لأنا و إن قلنا إنه سراج واحد، لانقول هو شيء واحد، و لا الشمس أنها شيء واحد و هي أشياء متغايره . فإن قالوا: إن الله شيء واحد حقيقه كما أنه إله واحد، فقولهم بعد ذلك أنه ثلاثه ، مناقصه لايشبه ما قلناه. و إن قالوا : هو أشياء ، و ليس بشيء واحد، دخلوا في قول المشبهه و تركوا القول بالتوحيد.»
    سپس تفصيل بحث را به كتاب «شرح الجمل»ارجاع مي دهد:
    «و قد تكلمنا علي ما نعقل من مذاهبهم في الأقانيم و الإتحاد و النبوه في كتاب شرح الجمل بما لامزيد عليه لانطول بذكره ‌هاهنا.»(45)
    « علامه حلي » ( قرن 9 و 8 ه.ق )
    ايشان ابتدا اتحاد با غير را در مورد خدا نفی می کند :
    « خدا غیر متحد با غیر است و اتحاد عبارتست از يك شيء گشتن دو شيء و اين محال است. زيرا اگر آن دو همان طور كه بوده‌اند باقي بمانند، دو تا هستند نه يكي و اگر هر دو معدوم شوند، باز هم اتحادي نيست بلكه يكي معدوم و ديگري باقي است.»
    سپس اشاره به قول نصاري – بعنوان قائلين به اتحاد خدا با مسيح (ع)- مي‌كند و با تكيه بر استدلال مذكور به ذكر اقوال فرقه‌هاي مختلف در مورد تثليث مي پردازد. (46)
    همچنين در جاي ديگر، مسأله اقانيم ثلاثه را اينگونه تحليل مي‌كنند:
    «اقانيم يا زائد بر ذات خداوند متعال اند يا غير زائد. اگر زائد بر ذات باشند، سه حالت دارند:
    1) يا معاني براي ذات واجب اند، مانند قول اشعريه.
    2) يا احوال براي ذات‌اند، مانند قول بهشيه.
    3) يا احكام و اضافات ذهني و يا سلب‌هائي هستند همانطور كه حكماء مي‌گويند.»
    سپس دليل بطلان حالت اول و دوم را به مباحث قبلي ارجاع مي‌دهند(47) و در مورد قول سوم مي‌گويند:
    «چون اين امور، اموري اعتباري‌اند ، با قول به اتحاد كلمه با مسيح، متناقض است. زيرا لازمه اتحاد، وجود خارجي است.»
    نيز در مورد فرض غير زائد بودن اين صفات، مي‌گويند:
    «یا اين اقانيم، مقوم ذات‌اند، يا مقوم ذات نيستند. اما مقوم ذات نمي‌توانند باشند، چون لازمه ‌اش تركيب ذات است. و نيز حالت دوم هم محال است. زيرا با قول آنها كه مي‌گويند «خداوند متعال جوهر واحد است در تناقص است.»(48)
    « میر سید أحمد عاملی » ( قرن 11 ه.ق )
    ايشان بحث خود راجع به تثليث را طبق بيان نويسنده «منتخب آئينه حق نما»ارائه داده است. متكلم مسيحي و نويسنده كتاب مذكور اينگونه مي گويد:
    «با وجود آن كه ذات او واحد مطلق است، سه هستي دارد؛ در ذات يگانه است ، اما در هستي سه گانه.»
    ايشان در نقد اين برداشت از تثليث، در سه مرحله بحث مي كنند:
    الف: تثليث و ذات واجب الوجود .
    ب: تثليث و اوصاف بالذات مسيح (ع).
    ج: تثليث و اوصاف بالعرض ادعا شده – توسط اناجيل- براي مسيح (ع).
    الف: تثليث و ذات واجب الوجود
    ايشان ابتدا بر اساس تصور مشترك خود و متكلم مسيحي مذكور در مورد ذات واجب الوجود ، بحث را شروع می نماید :
    «ذات بسيطي كه هستي عين ذات اوست، و مفتقر به غير نيست و جامع تمام اوصاف كماليه است و نيز قديم بالذات است.»
    سپس به تحليل اركان اين عبارت مي پردازند و چهار مقدمه را از آن استنتاج مي‌كنند :
    - مقدمه اول: وجود واجب الوجود عين ذات اوست.
    - مقدمه دوم: وجود واجب الوجود، بسيط است.
    - مقدمه سوم: ذات واجب الوجود، قديم بالذات است.
    - مقدمه چهارم: در مقابل موجود قديم، موجود حادث مفروض است و شناخت ماهوي اين دو لفظ در مقام تعريف، بر اساس شناسائي دو مفهوم متقابل از مقوله تضايف است، لذا اتحاد اين دو از جهت واحد قابل تحقيق نمي‌باشد.
    پس از ذكر اين مقدمات- كه مورد توافق بين دو طرف است- به بررسي تثليث مي‌پردازد :
    «اگر وجود مسيح (ع) و روح القدس با وجود واجب الوجود متحد باشند ، چند حالت دارد :
    1) بنحو جزء مندرج در كل: طبق مقدمه دوم نمي‌تواند اينگونه باشد.
    2) بر اساس اتحاد حادث با قديم: با مقدمه چهارم منافات دارد.
    3) اقنوم دوم و سوم، تبديل و متحد با اقنوم اول شود : اين نيز محال است زيرا مستلزم انقلاب ماهيت است و مقدمه اول نيز مؤيد اين معناست.
    اما اتحاد از ناحيه واجب الوجود منتفي است زيرا اتحاد داعي و علت مي‌خواهد و اين در ذات واجب الوجود قابل فرض نيست.
    و نيز در مقام اتحاد ذات واجب الوجود با غير، ذات حق بايد از مقام خود تجافي و خلو حاصل كند؛ و اين مستلزم خلو ذات از مرتبه خودش است كه منافي اصول مسلمه حِكَمي است.»
    ايشان در نفي اتحاد، بيان ديگري ارائه مي دهند كه عبارتست از:
    «اتحاد دو يا چند امر به چه معنائي خواهد بود : يا اين دو موجود در اين اتحاد معدوم گشته اند و موجودي جديد حاصل شده است: و يا اينكه يكي معدوم شده و با ديگري متحد گشته است. بنابرحالت اول، نه مسيح و نه واجب الوجود باقي است تا اتحادي صورت گرفته باشد و موجود جديد، نه مسيح است و نه واجب الوجود و اين خلاف اساس فرض اتحاد ما خواهد بود.
    اما طبق فرض دوم، پس ديگر اتحادي با غير در كار نخواهد بود.»
    ادامه دارد ...
    حسن خزّاز گفت:از امام رضا ( عليه السّلام ) شنيدم كه فرمود:
    بعضى از كسانى كه ادّعاى محبّت و دوستى ما را دارند،ضررشان براى شيعيان ما از دجّال بيشتر است.
    حسن گفت: عرض كردم اى پسر رسول خدا( صلّى اللَّه عليه و آله و سلّم ) به چه علّت؟فرمود: به خاطر دوستى‏شان با دشمنان ما و دشمنى‏شان با دوستان ما. و هر گاه چنين شود، حقّ و باطل به هم در آميزد و امر مشتبه گردد و مؤمن از منافق باز شناخته نشود.
    ( صفات الشيعه ص 8 )

  19. صلوات ها 2


  20. #10

    عضویت
    جنسیت فروردين ۱۳۸۹
    نوشته
    10,905
    حضور
    84 روز 15 ساعت 7 دقیقه
    دریافت
    7
    آپلود
    0
    گالری
    18
    صلوات
    40518



    سپس در پايان اين قسمت، استطراداً دو نكته ديگر را نیز مطرح مي‌كنند :
    «1) اگر ما اتحاد را بپذيريم، بنابراين وجود لاهوتي بايد در عالم امكان تحصل و وجود يابد، چنانچه مسيح (ع) در ميان خلق بود، و اين فرض مستلزم نقص واجب بجهت خلو از مرتبه كمال خود و نيز مستلزم تركيب اوست.
    2) طبق «الواحد لايصدر عنه إلا الواحد»، واحد بسيط غير از يك موجود را نمي‌تواند ايجاد كند.
    حال چگونه مفروض خواهد بود كه حضرت ربوبي، دو موجود تحت عنوان مسيح (ع) و روح القدس را در مرحله واحد و در عرض هم ايجاد نمايد بصورتي كه حتي با خود او متحد باشند.»
    ب: تثليث و وجود اوصاف بالذات مسيح
    «در خلال سطور انجيل عبارت‌هائي در باره وجود خود مسيح (ع)موجود است كه تأمل در آنها احتمال هرگونه الوهيتي را از مسيح (ع)نفي مي‌نمايد :
    1) افعال و حالاتي كه حكايت از زمانمند و مكان دار بودن حضرت مسيح (ع) مي‌كند: خوردن، آشاميدن و بدن مادي داشتند كه اينها از خصايص بارز تشخص جرم ناسوتي است.
    2) اگر مسيح (ع) با حفظ اين خصيصه‌ها ، متحد با ذات واجب الوجود گردد، پس بايد خود واجب الوجود نيز داراي اين خصلت‌ها باشد. در صورتي كه ماده مثار كثرت و محل تركيب است.
    3) اگر طبق ادعاي متكلم مسيحي و مضمون اناجيل ، خداوند در مسيح (ع) حلول نموده باشد، و سبب تكون مسيح (ع) شده باشد، و از طرف ديگر مقام علويش نيز در اين حلول محفوظ باشد، پس بايد حق تعالي قابل رؤيت باشد : و ملاك رؤيت، ماده و جرم داشتن است.
    4) در فصل اول انجيل يوحنا در مورد حضرت مسيح (ع) آمده كه«در ابتدا كلمه بود و كلمه نزد خدا بود.» حال اگر براي خود مسيح (ع) الوهيتي قائل شويم، پس بايد خدا در نزد خود باشد، و اين همان تحصيل حاصل است.
    5) «يحيي معمدان» بنا بر تصريح انجيل، مُحتشي از روح القدس بوده است، و اگر ملاك الوهيت مسيح (ع)، حلول روح القدس در او بوده است، پس چرا يحيي نيز داراي الوهيت نباشد و در اساس آموزه تثليث مطرح نگردد.
    6) در مطاوي انجيل آمده است كه علم به قيامت منحصر به خدا است، حال بر اساس آموزه تثليث متكلم مسيحي مذكور، و فرض اتحاد رب با مسيح (ع) تمام مشخصات ماهوي اين دو با هم متحد گرديده است. و بدين گونه تمام اوصاف نيز نمودي از يكديگر گشته‌اند . و بنا به گفته فوق از انجيل مي‌توان قبول كرد كه يك طرف از اتحادِ ادعا شده، بصورت ناقص بوده است، و اگر بصورت ناقص محقق شده باشد، اصلاً اتحادي حاصل نشده است.»
    ج: تثليث و اوصاف بالعرض ادعا شده- توسط اناجيل- براي مسيح(ع)
    «در انجيل‌هاي چهارگانه عبارت‌هاي متعددي وجود دارد كه قابل تطبيق با وجود اقنوم دوم نمي‌باشد:
    1) در انجيل آمده است: «هر كه سخني برخلاف پسر انسان گويد آمرزيده شود، اما هر كه به روح القدس كفر گويد ، آمرزیده نشود.»(لوقا، فصل 12، بند 10)
    طبق فرضيه تثليث و اتحاد مسيح (ع) با خدا و اين عبارت، بايد مقام روح القدس- علاوه بر برتري از مسيح (ع)- از خداوند هم بالاتر باشد و اين برخلاف تمام قواعد حكميه است.
    2) در انجيل آمده است كه حضرت مسيح (ع)با شيطان جهت رؤيت تمام ممالك جهان، مشايعت نمود و شيطان از او درخواست سجده كردن به خودش را نمود. (لوقا، فصل 14، بند 10-5)
    در اين همراهي دو فرض متصور است:
    الف: مسيح به اضطرار رفته باشد: طبق اين فرض، مسيح (ع) نبايد وجود ملكوتي داشته باشد، زيرا در فاعل‌هاي ضعيف، اضطرار مفروض است.
    ب: به اختيار رفته باشد: كه صرف مشايعت با شيطان، مساوي با عدم عصمت و خبث باطن است كه اين منافي مقام الوهيت است.
    3) مسيح (ع) خطاب به شاگردانش گفته است: «من در پدر هستم، و شما در من، و من در شما.» (يوحنا، فصل 14، بند 20، و فصل 17؛ بند 21.)
    بنابراين گفته، وجود شاگردان، متحد با مسيحي است كه او متحد با خداست؛ پس آنها نيز با خدا متحدند.
    اما در فرازهاي ديگري از انجيل، عباراتي در ذم شاگردان و حواريون آمده، حال طبق اتحاد صفات در شاگردان و مسيح (ع) و حق، شائبه وجود اين ذمائم و رذائل نيز در مسيح (ع) و خداوند مي باشد و تمام اينها منافات با الوهيت مسيح (ع) و خود خدا دارد. »(49)
    « علامه طباطبائي » ( معاصر )
    ايشان در تفسير قرآن خود با استناد به برخي آيات، استدلال ‌هائي از اين آيات را در رد تثليث، استفاده مي‌كنند و مدعاي ايشا اين است كه این استدلال ها- عليرغم تبيين‌هاي مختلف از تثليث- وجه مشترك تمام تبيين‌های تثلیث را مورد نقد قرار داده و رد مي نمايد.
    ادامه دارد ...
    ویرایش توسط رضا : ۱۳۸۹/۱۰/۰۶ در ساعت ۱۹:۲۹
    حسن خزّاز گفت:از امام رضا ( عليه السّلام ) شنيدم كه فرمود:
    بعضى از كسانى كه ادّعاى محبّت و دوستى ما را دارند،ضررشان براى شيعيان ما از دجّال بيشتر است.
    حسن گفت: عرض كردم اى پسر رسول خدا( صلّى اللَّه عليه و آله و سلّم ) به چه علّت؟فرمود: به خاطر دوستى‏شان با دشمنان ما و دشمنى‏شان با دوستان ما. و هر گاه چنين شود، حقّ و باطل به هم در آميزد و امر مشتبه گردد و مؤمن از منافق باز شناخته نشود.
    ( صفات الشيعه ص 8 )

  21. صلوات


صفحه 1 از 3 123 آخرین

اطلاعات موضوع

کاربرانی که در حال مشاهده این موضوع هستند

در حال حاضر 1 کاربر در حال مشاهده این موضوع است. (0 کاربران و 1 مهمان ها)

کاربرانی که این موضوع را مشاهده کرده اند: 0

هیچ کاربری در لیست وجود ندارد.

اشتراک گذاری

اشتراک گذاری

مجوز های ارسال و ویرایش

  • شما نمیتوانید موضوع جدیدی ارسال کنید
  • شما امکان ارسال پاسخ را ندارید
  • شما نمیتوانید فایل پیوست کنید.
  • شما نمیتوانید پست های خود را ویرایش کنید
  •  
^

ورود

ورود