جهت مشاهده مطالب کارشناسان و کاربران در این موضوع کلیک کنید   

موضوع: چرا عدم بودن نیاز به علت ندارد؟

  1. #1

    عضویت
    جنسیت تير ۱۳۹۷
    نوشته
    16
    حضور
    18 ساعت 16 دقیقه
    دریافت
    0
    آپلود
    0
    گالری
    0
    صلوات
    13

    اشاره چرا عدم بودن نیاز به علت ندارد؟




    به نام خدا
    اصل عدم بیان میکند که (( موجود شدن نیاز به علت دارد )). حال سوال من اینست که چرا نگوییم (( عدم بودن نیاز به علت دارد )) ؟

    پ.ن : کاملا واضح است که با توجه به تجربه حسی روزمره این گزاره نمیتواند درست باشد . ولی آیا میتوان به روشی استدلالی نیز نشان داد این گزاره درست نیست ؟

  2. صلوات


  3. #2

    عضویت
    جنسیت بهمن ۱۳۹۱
    علاقه
    تحصیل ، تحقیق و پژوهش
    نوشته
    26,331
    حضور
    230 روز 18 ساعت 9 دقیقه
    دریافت
    11
    آپلود
    0
    گالری
    48
    صلوات
    63797



    با نام و یاد دوست



    چرا عدم بودن نیاز به علت ندارد؟


    کارشناس بحث: استاد عامل



  4. صلوات ها 2


  5. #3

    عضویت
    جنسیت آبان ۱۳۹۴
    علاقه
    حب الحسین(ع)
    نوشته
    1,712
    حضور
    41 روز 20 ساعت 58 دقیقه
    دریافت
    0
    آپلود
    0
    گالری
    9
    صلوات
    5217




    بسم الله الرحمن الرحیم


    با عرض سلام

    برای روشن کردن این مساله ی بدیهی، نیاز به مقدماتی است.

    اول اینکه شیئیت مساوق(1) با وجود است و چیزی که وجود ندارد، شیء هم نیست. پس معدوم از آن نظر که معدوم است، چیزی نیست.(2)
    دوم اینکه چون عدمْ شیء نیست، پس تمایزی هم در عدم ها وجود ندارد؛ زیرا تمایز بین دو چیز یا به تمام ذات آنهاست و یا به بعض ذات و یا به چیزی که عارض بر ذات می شود، در حالی که عدم اصلا ذات ندارد، پس هیچ کدام از وجوه تمایز نیز در آن راه ندارد.(3)
    آخرین مقدمه اینکه علیت و معلولیت یک نوع رابطه وجودی بین علت و معلول است. به عبارت دیگر این رابطه بین وجود علت و وجود معلول جاری است.(4)



    پی نوشت ها:
    1. مساوق به معناى هم سیاق و همراه است و در جایى به کار مى ‏رود که دو مفهوم، هم ازجهت مصداق برابر باشند و هم حیثیت صدقشان یکى باشد. از این روى، «مساوق» اخص از «مساوى» است. دو مفهوم ممکن است مساوى باشند، یعنى همه مصادیقشان مشترک باشد، اما مساوق نباشند، یعنى جهت و حیثیت صدقشان یکى نباشد؛ مثلًا مفهوم گرم کننده و مفهوم روشن کننده، هر دو بر آتش اطلاق مى‏ شود، اما به دواعتبار و به دو لحاظ مختلف. آتش از آن جهت که گرم کننده است، روشن کننده نیست و از آن جهت که روشن کننده است، گرم کننده نیست. و یا انسان از آن جهت که رونده است، ضاحک نیست و از آن جهت که ضاحک است، رونده نیست؛ اگر چه هم رونده است و هم ضاحک. در عین حال که دو مفهوم مختلف بوده و یکى حاکى ازاصل تحقق شى‏ء و دیگرى بیانگر عدم انقسام آن است، اما این دومفهوم نه تنها مساوى ‏اند، یعنى مصادیقشان یکى است، بلکه مساوق ‏اند، یعنى حیثیت صدقشان نیز یکى مى ‏باشد.
    2. طباطبایی، سید محمد حسین، (1428)، نهایة الحکمة، تحقیق عباس علی زارعی، چهارم، قم، موسسه نشر اسلامی، ج1، ص22.
    3. همان، ص28.
    4. همان، ص203.




  6. صلوات ها 3


  7. #4

    عضویت
    جنسیت آبان ۱۳۹۴
    علاقه
    حب الحسین(ع)
    نوشته
    1,712
    حضور
    41 روز 20 ساعت 58 دقیقه
    دریافت
    0
    آپلود
    0
    گالری
    9
    صلوات
    5217




    نتیجه گیری:

    با توجه به مقدمات مذکور باید دید، آیا عبارت «عدم بودن نیاز به علت دارد» صحیح است یا نه؟

    همانطور که در مقدمه سوم اشاره شد، علیت یک رابطه وجودی است و مسلما در عدم که نقیض وجود است، چنین رابطه ای معنا ندارد، به عبارت دیگر عدم اصلا چیزی نیست تا رابطه ای در بین آنها وجود داشته باشد. علاوه بر اینکه در مقدمه دوم نیز اشاره شد که تمایزی بین اعدام نیست، زمانی که تمایز بین اعدام نبود، تعدد در عدم معنا نخواهد داشت، در حالی که رابطه، فرع بر وجود دو یا چند چیز است. بنابراین عدم اصلا چیز نیست تا شیئیت داشته باشد و ثانیا تمایز و تعددی ندارد تا وجود رابطه بین اعدام معقول باشد.

    نکته: گاهی اوقات فلاسفه از این عبارت: «عدم العلّة علّة لعدم المعلول؛ نبود علت، علت نبود معلول است»(1) استفاده می کنند که با اضافه کردن عدم به علت و معلول، نوعی تمایز بین آنها قائل می شوند، سپس نبود معلول را مبتنی بر عدم علت می کنند. باید توجه داشت که استفاده از این عبارات، نوعی مجاز گویی است و منظور آنها وجود بخشیدن به عدم نیست، چرا که این کار تناقض است.



    پی نوشت:
    1. طباطبایی، سید محمد حسین، (1428)، نهایة الحکمة، تحقیق عباس علی زارعی، چهارم، قم، موسسه نشر اسلامی، ج1، ص28.



  8. صلوات ها 3


  9. #5

    عضویت
    جنسیت تير ۱۳۹۷
    نوشته
    16
    حضور
    18 ساعت 16 دقیقه
    دریافت
    0
    آپلود
    0
    گالری
    0
    صلوات
    13



    با سلام و عرض ادب خدمت حضرتعالی

    نقل قول نوشته اصلی توسط عامل نمایش پست ها
    آخرین مقدمه اینکه علیت و معلولیت یک نوع رابطه وجودی بین علت و معلول است.
    در واقع سوال بنده نیز همین است. ایا میتوان این مقدمه را اثبات کرد ؟

  10. صلوات


  11. #6

    عضویت
    جنسیت آبان ۱۳۹۴
    علاقه
    حب الحسین(ع)
    نوشته
    1,712
    حضور
    41 روز 20 ساعت 58 دقیقه
    دریافت
    0
    آپلود
    0
    گالری
    9
    صلوات
    5217



    سلام
    نقل قول نوشته اصلی توسط no0thing نمایش پست ها
    در واقع سوال بنده نیز همین است. ایا میتوان این مقدمه را اثبات کرد ؟
    هر چیزی موجود شود، تشخُّص(1) پیدا می کند و از دیگر موجودات تمایز هم پیدا می کند، اما در اعدام تمایزی نیست و وقتی تمایز نبود، نمی توان یکی را علت و دیگری را معلول قرار داد.(البته این تعبیر هم مسامحه است و یکی و دیگری وجود ندارد)
    البته این یک امر بدیهی است که نیستی علت نمی خواهد و صرفا چیزی که امر وجودی باشد، محتاج علت است و این دلایل هم تنبیهی هستند.


    پی نوشت:
    1.
    تشخص در اصطلاح فلسفه عبارت است از این‌که هر چیز قطع‌نظر از جهات مشترکی که ممکن است با چیزهای دیگر داشته باشد، به عنوان یک شخص از غیر خود متمایز می‌شود و صدق و انطباق آن بر غیر محال است.


  12. صلوات ها 2


  13. #7

    عضویت
    جنسیت آبان ۱۳۹۴
    علاقه
    حب الحسین(ع)
    نوشته
    1,712
    حضور
    41 روز 20 ساعت 58 دقیقه
    دریافت
    0
    آپلود
    0
    گالری
    9
    صلوات
    5217

    جمع بندی





    پرسش:
    چرا عدم بودن نیاز به علت ندارد؟


    پاسخ:
    برای روشن کردن این مساله نیاز به مقدماتی است.
    اول اینکه شیئیت مساوق(1) با وجود است و چیزی که وجود ندارد، شیء هم نیست. پس معدوم از آن نظر که معدوم است، چیزی نیست.(2)
    دوم اینکه چون عدمْ شیء نیست، پس تمایزی هم در عدم ها وجود ندارد؛ زیرا تمایز بین دو چیز یا به تمام ذات آنهاست و یا به بعض ذات و یا به چیزی که عارض بر ذات می شود، در حالی که عدم اصلا ذات ندارد، پس هیچ کدام از وجوه تمایز نیز در آن راه ندارد.(3)
    آخرین مقدمه اینکه علیت و معلولیت یک نوع رابطه وجودی بین علت و معلول است. به عبارت دیگر این رابطه بین وجود علت و وجود معلول جاری است.(4)

    با توجه به مقدمات مذکور باید دید، آیا عبارت «عدم بودن نیاز به علت دارد» صحیح است یا نه؟
    همانطور که در مقدمه سوم اشاره شد، علیت یک رابطه وجودی است و مسلما در عدم که نقیض وجود است، چنین رابطه ای معنا ندارد، به عبارت دیگر عدم اصلا چیزی نیست تا رابطه ای در بین آنها وجود داشته باشد. زیرا هر چیزی موجود شود، تشخُّص(5) پیدا می کند و از دیگر موجودات تمایز هم پیدا می کند، اما در اعدام تمایزی نیست و وقتی تمایز نبود، نمی توان یکی را علت و دیگری را معلول قرار داد.(البته این تعبیر هم مسامحه است و یکی و دیگری وجود ندارد) علاوه بر اینکه در مقدمه دوم نیز اشاره شد که تمایزی بین اعدام نیست، زمانی که تمایز بین اعدام نبود، تعدد در عدم معنا نخواهد داشت، در حالی که رابطه، فرع بر وجود دو یا چند چیز است. بنابراین عدم اصلا چیز نیست تا شیئیت داشته باشد و ثانیا تمایز و تعددی ندارد تا وجود رابطه بین اعدام معقول باشد.

    نکته: گاهی اوقات فلاسفه از این عبارت: «عدم العلّة علّة لعدم المعلول؛ نبود علت، علت نبود معلول است»(6) استفاده می کنند که با اضافه کردن عدم به علت و معلول، نوعی تمایز بین آنها قائل می شوند، سپس نبود معلول را مبتنی بر عدم علت می کنند. باید توجه داشت که استفاده از این عبارات، نوعی مجاز گویی است و منظور آنها وجود بخشیدن به عدم نیست، چرا که این کار تناقض است.


    پی نوشت ها:
    1. مساوق به معناى هم سیاق و همراه است و در جایى به کار مى ‏رود که دو مفهوم، هم ازجهت مصداق برابر باشند و هم حیثیت صدقشان یکى باشد. از این روى، «مساوق» اخص از «مساوى» است. دو مفهوم ممکن است مساوى باشند، یعنى همه مصادیقشان مشترک باشد، اما مساوق نباشند، یعنى جهت و حیثیت صدقشان یکى نباشد؛ مثلًا مفهوم گرم کننده و مفهوم روشن کننده، هر دو بر آتش اطلاق مى‏ شود، اما به دو اعتبار و به دو لحاظ مختلف. آتش از آن جهت که گرم کننده است، روشن کننده نیست و از آن جهت که روشن کننده است، گرم کننده نیست. در عین حال که دو مفهوم مختلف بوده و یکى حاکى ازاصل تحقق شى‏ء و دیگرى بیانگر عدم انقسام آن است، اما این دومفهوم نه تنها مساوى ‏اند، یعنى مصادیقشان یکى است، بلکه مساوق ‏اند، یعنى حیثیت صدقشان نیز یکى مى ‏باشد.
    2. طباطبایی، سید محمد حسین، (1428)، نهایة الحکمة، تحقیق عباس علی زارعی، چهارم، قم، موسسه نشر اسلامی، ج1، ص22.
    3. همان، ص28.
    4. همان، ص203.
    5. تشخص در اصطلاح فلسفه عبارت است از این‌که هر چیز قطع‌نظر از جهات مشترکی که ممکن است با چیزهای دیگر داشته باشد، به عنوان یک شخص از غیر خود متمایز می‌شود و صدق و انطباق آن بر غیر محال است.
    6. طباطبایی، سید محمد حسین، (1428)، نهایة الحکمة، تحقیق عباس علی زارعی، چهارم، قم، موسسه نشر اسلامی، ج1، ص28.


  14. صلوات ها 2


اطلاعات موضوع

کاربرانی که در حال مشاهده این موضوع هستند

در حال حاضر 1 کاربر در حال مشاهده این موضوع است. (0 کاربران و 1 مهمان ها)

کاربرانی که این موضوع را مشاهده کرده اند: 22

کلمات کلیدی این موضوع

اشتراک گذاری

اشتراک گذاری

مجوز های ارسال و ویرایش

  • شما نمیتوانید موضوع جدیدی ارسال کنید
  • شما امکان ارسال پاسخ را ندارید
  • شما نمیتوانید فایل پیوست کنید.
  • شما نمیتوانید پست های خود را ویرایش کنید
  •  
^

ورود

ورود