صفحه 1 از 2 12 آخرین
جهت مشاهده مطالب کارشناسان و کاربران در این موضوع کلیک کنید   

موضوع: آب، خاک، آتش، باد

  1. #1

    عضویت
    جنسیت تير ۱۳۹۰
    نوشته
    384
    حضور
    8 روز 9 ساعت 38 دقیقه
    دریافت
    1
    آپلود
    0
    گالری
    0
    صلوات
    882

    آب، خاک، آتش، باد




    سلام

    دوستان آیا طبق آیات جهان از چهار عنصر آب خاک آتش باد تشکیل شده؟ آیا به لحاظ علم امروز می توان تمام عناصر طبیعت از زیر مجموعه این چهار عنصر دانست؟ اینکه انسان از خاک و جن از آتش است به این معناست؟ آیا این مسأله تناقضی با عناصر کشف شده در جدول مندلیف ندارد؟ آیا این باور منسوخ شده؟ آیا امروزه نیز در علوم اسلامی بر اساس این چهار عنصر طب اسلامی و سنتی را تعلیم می دهند؟


  2. صلوات ها 4


  3.  

  4. #2

    عضویت
    جنسیت بهمن ۱۳۹۱
    نوشته
    4,062
    حضور
    21 روز 10 ساعت 12 دقیقه
    دریافت
    1
    آپلود
    0
    گالری
    0
    صلوات
    11166



    با نام الله


    آب، خاک، آتش، باد


    آب، خاک، آتش، باد

    ویرایش توسط حکمت : ۱۳۹۱/۱۲/۱۶ در ساعت ۱۵:۳۶


    دلی که نشد خانه یاس نرگس

    خراب است و و یران صفایی ندارد








  5. صلوات ها 5


  6. #3

    عضویت
    جنسیت آذر ۱۳۹۰
    نوشته
    1,278
    حضور
    1 روز 10 ساعت 27 دقیقه
    دریافت
    13
    آپلود
    0
    گالری
    5
    صلوات
    3932



    با سلام خدمت شما کاربر گرامی

    سوال شما در بردارنده سوالات متعددی است(پنج سوال) و بنده بعد از ذکر مطالبی در آخر سوالات شما را مطرح می کنم و پاسخ آن ها را به صورت خلاصه و با توجه به مطالب ذکر شده به صورت نتیجه گیری می آورم و پیشاپیش بابت طولانی شدن پاسخ که به دلیل سوالات متعدد است پوزش میخواهم:

    عناصر اربعه یا عناصر چهارگانه چهار عنصر آب، هوا، خاک و آتش هستند که یونانیان باستان آن‌ها را عنصرهای سازنده جهان می‌دانستند.نور خورشید را مخلوطی از هوا و آتش تصور می‌کردند و یخ را همان آب می‌دانستند که سختی سنگ را به دست آورده‌است.
    اگرچه این دیدگاه ممکن است بسیار عامیانه به نظر رسد، اثرهایی ژرف بر درک امروزی ما از جهان دارد. یکی از این آثار توجه به حالات ماده‌است. مفهوم ماده و انرژی را می‌توان از اعتقاد به عناصر اربعه برداشت کرد؛ خاک نمایندهٔ حالت جامد، آب نمادی از حالت مایع، و هوا یادآور حالت گازی است. به این ترتیب سه عنصر نخست حالات سه گانهٔ ماده را یادآور می‌شوند.اثر دیگر معرفی آتش است. آتش نمایندهٔ مفهوم انرژی و بیانگر تغییراتی است که انرژی در ماده و حالات آن به وجود می‌آورد. بدین ترتیب مفهوم ماده و انرژی را به آسانی می‌توان از دیدگاه پیشینیان، برداشت کرد[1]



    اللهم صل علي محمد و آل محمد

  7. صلوات ها 3


  8. #4

    عضویت
    جنسیت آذر ۱۳۹۰
    نوشته
    1,278
    حضور
    1 روز 10 ساعت 27 دقیقه
    دریافت
    13
    آپلود
    0
    گالری
    5
    صلوات
    3932



    در باره اجزاى تركيبى وجود خارجى انسان و چگونگى آن گفته ‏اند عناصر چهارگانه‏، اجسام بسيطى هستند كه اجزاى اوّليّه بدن انسان را تشكيل مى‏دهند. دو عنصر از اين چهار عنصر سبك وزن و لطيف ‏اند كه عبارتند از آتش و هوا. و دو عنصر سنگين وزن‏ اند كه عبارتند از زمين و آب. گفته ‏اند جايگاه طبيعى زمين ميان سبكى و سنگينى است و طبيعت آن سرد است و خشك و وجود آن در ثبات و حفظ شكل و هيأت موجودات مفيد است. خصلت طبيعى آب اين است كه زمين را در بر مى‏گيرد و وزن آن نسبى است. طبيعت آن سرد و مرطوب است.

    وجود آب در جهان براى سهولت شكل‏ گيرى اشياء است. مانند اين كه اشياء به وسيله آب به آسانى آمادگى پذيرفتن شكل و نقوش و حالت تعادل را پيدا مى‏كنند. زيرا همچنان كه آب موجب مى‏شود كه هيأت تشكيل شده به آسانى از بين برود، سبب مى‏شود كه جسم به آسانى هيأت و شكل را قبول كند، چنان كه جسم خشك و تر با يكديگر در آميزند، جسم خشك از عنصر مرطوب كشش و شكل يافتن را مى‏پذيرد و جسم مرطوب از جسم خشك، تعديل يافته و بقا و استقامت را مى‏ يابد. بنا بر اين جسم خشك با رطوبت از شكسته و پراكنده شدن محفوظ مى‏ماند و جسم مرطوب بوسيله جسم خشك از سيلان و حركت باز مى‏ ماند. جايگاه طبيعى هوا بالاتر از آب و پايين‏تر از آتش است و سبك بودنش امرى نسبى است و طبيعت آن گرم و مرطوب است. فايده وجودى هوا در مخلوقات اين است كه اجسام را مشبك كرده، رقيق مى‏ سازد.

    جايگاه طبيعى آتش بالاتر از همه اجرام عنصرى است. كيفيّت وجودى آن مقعّر و مانند فلك ماه است. به طور مطلق وزن آن سبك و طبيعت آن داغ و خشك است. فايده وجودى آتش در موجودات براى سهولت تركيبات است و جوهر وجودى حيوانات در آن جريان مى‏يابد و براى تجزيه دو عنصر به كار گرفته مى‏شود و آنها را به عناصر اوّليّه باز مى‏گرداند.
    دو عنصرى كه از نظر وزن سنگين‏ترند در ايجاد اعضاء و استوارى آنها مفيدترند و دو عنصر سبك در ايجاد ارواح و به حركت در آوردن ارواح و اعضا مفيد است.

    ویرایش توسط اندیشمند : ۱۳۹۱/۱۲/۱۹ در ساعت ۲۳:۱۳
    اللهم صل علي محمد و آل محمد

  9. صلوات ها 4


  10. #5

    عضویت
    جنسیت آذر ۱۳۹۰
    نوشته
    1,278
    حضور
    1 روز 10 ساعت 27 دقیقه
    دریافت
    13
    آپلود
    0
    گالری
    5
    صلوات
    3932



    پس از اين توضيح گفته ‏اند مزاج كيفيّتى است كه از فعل و انفعالات اين عناصر چهارگانه پديد مى ‏آيد. هر گاه بعضى از اين عناصر در بعضى ديگر اثر بگذارند صورت بسيط هر كدام به وسيله ديگرى شكسته مى‏شود و از آنها كيفيّت متشابه همه عناصر پديد مى‏آيد كه به آن مزاج و قواى اولى گفته مى‏شود و در اساس همه آنها چهار عنصر حرارت. برودت، رطوبت و يبوست وجود دارد و همين چهار چيز پديد آورنده انواع مزاجها در اجسام موجود فساد پذير مى‏باشند.

    خداوند هستى بخش به هر عضوى و حيوانى آنچه را كه شايسته‏ تر بوده به آن داده است. و به انسان معتدل‏ ترين مزاج ممكن در اين عالم را با قواى مناسبى كه با آن كار انجام دهد و به وسيله آن تأثير بگذارد و يا تأثير بپذيرد بخشيده است و به هر عضوى از اعضاى انسان آنچه را كه براى انجام كار لازم داشته، داده است.

    بنا بر اين بعضى اعضا را گرمتر و بعضى را سردتر و بعضى را مرطوب‏تر و بعضى را خشك‏تر آفريده است. و به وسيله اخلاط كه جسمهاى مرطوب سيّال‏ اند اعضا را در كارشان مدد رسانده كه بدون وجود اخلاط محال است كه به اعضا غذا برسد. اخلاط در چهار چيز منحصر است: يكى از خون است كه از ديگر اخلاط برترى است. دوّمى بلغم، سومى صفرا و چهارمى سودا مى‏باشد. سپس اعضا را به استخوان و غضروف و اعصاب و پى‏ها تقسيم كرده است و استخوان را اولين عضو متشابه الاجزا قرار داده و آن را سخت آفريده است زيرا اساس بدن و استوانه حركت و استوارى جسم مى‏باشد.[2]



    ویرایش توسط اندیشمند : ۱۳۹۱/۱۲/۱۹ در ساعت ۲۳:۱۶
    اللهم صل علي محمد و آل محمد

  11. صلوات ها 3


  12. #6

    عضویت
    جنسیت آذر ۱۳۹۰
    نوشته
    1,278
    حضور
    1 روز 10 ساعت 27 دقیقه
    دریافت
    13
    آپلود
    0
    گالری
    5
    صلوات
    3932



    هر چند این نظريّه طبيعى عناصر چهارگانه‏ در قرآن يا حديث نيامده است ولی برخی از علما آن را پذیرفته اند.شیخ مفيد(ره) گفته است كه علاوه بر آنكه برهان قابل اعتمادى بر ضدّ اين تقسيم چهارگانه عناصر نيامده، آن را مخالف با هيچ يك از توحيد، عدل و وعد و وعيد و نبوّت و شرايع نمى‏بينم‏؛ و به همين جهت مفيد(ره) اين نظريّه را پذيرفته است.[3]

    از سخنان شهید مطهری(ره) نیز که اشاره به حقانیت منابع اسلامی است چنین به دست می آید که از دید ایشان نظریه عناصر اربع مردود استایشان چنین می گوید:

    دنيا نتوانسته بهتر از آنها[کتاب و سنت] بياورد. آنچه قرآن آورده هيئت بطلميوس نيست كه بگوييم نظريه ديگرى آمد و آن نظريه را نسخ كرد، نظريه طبيعيات مبتنى بر عناصر چهارگانه‏ نيست كه بگوييم علم امروز آمد و گفت آن عناصر چهارگانه‏ شما همه مركّبند و عنصر نيستند و عناصر بيش از اين حرفهاست.[4]

    گفته شده روزي‌ امام صادق(علیه السلام) در این مورد فرموده: حيرت‌ مي‌ كنم‌ كه‌ مردي‌ چون‌ ارسطو چگونه‌ متوجه‌ نگرديده‌ كه‌ خاك‌ يك‌ عنصر نيست‌ بلكه‌ در خاك‌ عناصر متعدده‌ وجود دارد و هر يك‌ از فلزات‌ كه‌ در خاك‌ مي‌باشد يك‌ عنصر جداگانه‌ به‌ شمار مي‌آيد؟!

    از زمان‌ ارسطو تا دورۀ امام جعفر صادق‌
    (علیه السلام) نزدیک هزار سال‌ گذشته‌ بود و در آن‌ مدت‌ طولاني‌ عناصر اربعه‌ به‌ طوري‌ كه‌ ارسطو گفت‌ يكي‌ از اركان‌ علم‌ الاشياء محسوب‌ مي‌شدند و كسي‌ نبود كه‌ به‌ آن‌ عقيده‌ نداشته‌ باشد و در انديشۀ هيچ‌ كس‌ خطور نمي‌كرد كه‌ با آن‌ عقيده‌ مخالفت‌ نمايد.[5]



    ویرایش توسط اندیشمند : ۱۳۹۱/۱۲/۱۹ در ساعت ۲۳:۲۰
    اللهم صل علي محمد و آل محمد

  13. صلوات ها 3


  14. #7

    عضویت
    جنسیت آذر ۱۳۹۰
    نوشته
    1,278
    حضور
    1 روز 10 ساعت 27 دقیقه
    دریافت
    13
    آپلود
    0
    گالری
    5
    صلوات
    3932



    ماده اولیه خلقت انسان و جن نیز که در قرآن به آن اشاره شده است نیز با نظریه عناصر اربعه تفاوت دارد.خداوند در قرآن می فرماید:

    " وَ اللَّهُ خَلَقَكُمْ مِنْ تُرابٍ ثُمَّ مِنْ نُطْفَةٍ ثُمَّ جَعَلَكُمْ أَزْواجاً ..."[6]
    و خداوند شما را از خاک آفرید ، سپس از نطفه ( آفرید ) آن گاه شما را جفت هایی قرار داد

    علامه طباطبایی(ره) می فرماید:اين آيه شريفه به خلقت انسان اشاره مى‏كند، كه خداى تعالى نخست او را از خاك كه مبدأ دور اوست، و خلقتش به آن منتهى مى‏شود بيافريد، و سپس او را از نطفه كه مبدأ نزديك اوست خلق كرد.[7]

    " وَ خَلَقَ الْجَانَّ مِنْ مارِجٍ مِنْ نارٍ" كلمه" مارج" به معناى زبانه خالص و بدون دود از آتش است.
    و مراد از" جان" نيز مانند انس نوع جن است، و اگر جن را مخلوق از آتش دانسته به اعتبار اين است كه خلقت جن منتهى به آتش است.[8]

    از آيات مختلف قرآن و تعبيرات گوناگونى كه درباره مبدأ آفرينش انسان آمده، به خوبى استفاده مى‏شود كه، انسان در آغاز «خاك» بوده، بعد با آب آميخته شده، و به صورت «گل» در آمده، و سپس به صورت «گِلِ بدبو» (لجن) درآمد، و پس از آن حالت «چسبندگى» پيدا كرد و بعداً به صورت «خشكيده» همچون كوزه و سفال شد.


    ویرایش توسط اندیشمند : ۱۳۹۱/۱۲/۱۹ در ساعت ۲۳:۲۱
    اللهم صل علي محمد و آل محمد

  15. صلوات ها 3


  16. #8

    عضویت
    جنسیت آذر ۱۳۹۰
    نوشته
    1,278
    حضور
    1 روز 10 ساعت 27 دقیقه
    دریافت
    13
    آپلود
    0
    گالری
    5
    صلوات
    3932



    همچنین خداوند به آفرينش «جنّ» پرداخته، مى‏گويد: «و جنّ را از شعله ‏هاى مختلط و متحرك آتش آفريد» «وَ خَلَقَ الْجَانَّ مِنْ مارِجٍ مِنْ نارٍ».

    «مارِج» در اصل از «مرج» (بر وزن مرض) به معنى اختلاط و آميزش است، و در اينجا منظور اختلاط شعله ‏هاى مختلف آتش مى‏باشد؛ زيرا هنگامى كه آتش شعله‏ ور مى‏شود گاه به رنگ سرخ، گاه به رنگ زرد، گاه به رنگ آبى، گاه به رنگ سفيد در مى‏آيد.

    بعضى گفته ‏اند: معنى «تحرك» نيز در آن هست (از «أَمْرَجْتُ الدَّابَّةَ» يعنى «حيوان را در چراگاه رها كردم»؛ زيرا يكى از معانى «مرج» همان مرتع است).
    باز در اينجا دقيقاً براى ما روشن نيست كه آفرينش «جنّ» از اين آتش هاى رنگارنگ چگونه بوده است؟ همان گونه كه خصوصيات ديگر آن نيز از طريق «مخبر و گوينده صادق» يعنى قرآن مجيد و «وحى آسمانى» براى ما ثابت شده‏ است، محدود بودن معلومات ما در برابر مجهولات، هرگز به ما اجازه نمى‏دهد كه اين حقايق را انكار، يا ناديده بگيريم، بعد از آن كه از طريق وحى اثبات گردد، هر چند علم را به آن راهى نيابد.

    به هر حال، بيشترين موجوداتى كه ما با آن سر و كار داريم، آب و خاك و باد و آتش است، خواه آنها را چون قدما، بسيط و عنصر بدانيم، و يا همچون دانشمندان امروز، مركب از اجزاى گوناگون، ولى در هر صورت مبدأ آفرينش «انسان» آب و خاك بوده، در حالى كه مبدأ آفرينش «جنّ» باد و آتش است، و اين دوگانگى مبدأ آفرينش، سرچشمه تفاوتهاى زيادى ميان اين دو است. . [9]

    روشن است این سخن که انسان از خاک و جن از آتش است تفاوت های بسیاری با اعتقاد به عناصر اربعه دارد و در منابع فقط اشاره به مبدا اول خلقت انسان و یا جن دارد و سخنی از اینکه آیا خاک عنصر است یا خیر نیامده است.

    ویرایش توسط اندیشمند : ۱۳۹۱/۱۲/۱۹ در ساعت ۲۳:۲۲
    اللهم صل علي محمد و آل محمد

  17. صلوات ها 3


  18. #9

    عضویت
    جنسیت آذر ۱۳۹۰
    نوشته
    1,278
    حضور
    1 روز 10 ساعت 27 دقیقه
    دریافت
    13
    آپلود
    0
    گالری
    5
    صلوات
    3932



    نتیجه گیری از بحث:

    1-آیا طبق آیات جهان از چهار عنصر آب خاک آتش باد تشکیل شده؟ پاسخ: خیر از آیات قرآن مطالبی که در بردارنده این باشد که جهان از عناصر اربعه تشکیل شده باشد وجود ندارد.

    2-آیا به لحاظ علم امروز می توان تمام عناصر طبیعت از زیر مجموعه این چهار عنصر دانست؟
    پاسخ: خیر از دید علم امروز عناصر طبیعت بیش از چهار تا هستند و خود این عناصر ذکر شده از عناصر متعددی تشکیل شده اند.

    3-اینکه انسان از خاک و جن از آتش است به این معناست؟ آیا این مسأله تناقضی با عناصر کشف شده در جدول مندلیف ندارد؟
    پاسخ: خیر در منابع اسلامی به این مطلب اشاره نشده است و از آیات قرآن و روایات نیز چنین چیزی به دست نمی آید.

    4- آیا این باور منسوخ شده؟
    پاسخ: ممکن است برخی هنوز به این عقیده باور داشته باشند ولی از دید علم این یک باور منسوخ شده است.

    5-آیا امروزه نیز در علوم اسلامی بر اساس این چهار عنصر طب اسلامی و سنتی را تعلیم می دهند؟
    پاسخ: پاسخ این مطلب نیز به صورت مفصل در متن توضیح داده شده است و توضیحاتی در مورد طبایع چهارگانه آمده است.


    موفق باشید.



    [1] شورای تالیف گروه شیمی دفتر برنامه ریزی و تالیف کتابهای درسی. شیمی(۱) سال اوٌل دبیرستان. چاپ دهم. تهران: شرکت چاپ و نشر کتابهای درسی ایران، ۱۳۸۹.به نقل از ویکی پدیا
    [2] ترجمه شرح نهج البلاغه(ابن ميثم)، ج‏1، ص:372- 374
    [3] انديشه‏هاى كلامى شيخ مفيد 84
    [4] مجموعه آثار استاد شهيد مطهرى ج‏25 422 -423
    [5] دانشگاه بزرگ امام صادق (ع) ، مکتب اسلام- شماره 246،شهريور 1360 ، علي اکبر مهدي پور ، امام شناسی ج18 ، «خواندنيها» شمارۀ 39 سال‌ 33. «مغز متفكّر جهان‌ شيعه‌» به‌ ترتيب‌ ص‌ 69 و 70، و صفحۀ 72
    [6] سوره فاطر ، آیه 11
    [7] تفسير الميزان ج‏17 32،نويسنده: علامه طباطبايى- سيد محمد باقر موسوى همدانى‏، ناشر: دفتر انتشارات اسلامى‏ ، مكان چاپ: قم‏ ، سال چاپ: 1374 ش‏ ، نوبت چاپ: پنجم
    [8] همان، ج‏19، ص: 165-166
    [9] تفسير نمونه، ج‏23، ص:129- 131 ،نویسنده:آیت الله مکارم شیرازی و دیگران ،مطابق با نرم افزار مجموعه آثار
    ویرایش توسط اندیشمند : ۱۳۹۱/۱۲/۱۹ در ساعت ۲۳:۲۴
    اللهم صل علي محمد و آل محمد

  19. صلوات ها 4


  20. #10

    عضویت
    جنسیت ارديبهشت ۱۳۹۱
    علاقه
    عاشق اباالفضل ع (مريدشم، ديوونشم)
    نوشته
    1,682
    حضور
    57 روز 10 ساعت 40 دقیقه
    دریافت
    2
    آپلود
    0
    گالری
    0
    صلوات
    3272



    با اجازه استاد بزرگور انشا الله فردا مبحث جالبي از نظريه حضرت صادق درباره عناصر اربعه خواهم گذاشت كه نظريه ارسطو كه مربوط به هزار سال قبل از خودش مي باشد را رد كرده و در قرن 18 الي 20 ميلادي تازه نظريات صادق رض ثابت مي شود
    ویرایش توسط kheymegahabalfazl : ۱۳۹۱/۱۲/۲۰ در ساعت ۰۰:۴۵

  21. صلوات ها 3


صفحه 1 از 2 12 آخرین

اطلاعات موضوع

کاربرانی که در حال مشاهده این موضوع هستند

در حال حاضر 1 کاربر در حال مشاهده این موضوع است. (0 کاربران و 1 مهمان ها)

کاربرانی که این موضوع رو مطالعه کرده اند از ۱۳۹۵/۰۹/۱۱, ۰۷:۱۳ : 1

اشتراک گذاری

اشتراک گذاری

مجوز های ارسال و ویرایش

  • شما نمیتوانید موضوع جدیدی ارسال کنید
  • شما امکان ارسال پاسخ را ندارید
  • شما نمیتوانید فایل پیوست کنید.
  • شما نمیتوانید پست های خود را ویرایش کنید
  •  
^

ورود

ورود