صفحه 1 از 10 123 ... آخرین
جهت مشاهده مطالب کارشناسان و کاربران در این موضوع کلیک کنید   

موضوع: جایگاه عقل در قرآن کجاست؟

  1. #1

    عضویت
    جنسیت خرداد ۱۳۹۱
    علاقه
    خدا
    نوشته
    177
    حضور
    6 ساعت 39 دقیقه
    دریافت
    2
    آپلود
    0
    گالری
    5
    صلوات
    933

    پرسش جایگاه عقل در قرآن کجاست؟




    يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُواْ عَلَيْكُمْ أَنفُسَكُمْ

    به نام یار


    جایگاه عقل در قرآن کجاست؟

    أَفَلَمْ يَسِيرُوا فِي الْأَرْضِ فَتَكُونَ لَهُمْ قُلُوبٌ يَعْقِلُونَ بِهَا أَوْ آذَانٌ يَسْمَعُونَ بِهَا فَإِنَّهَا لَا تَعْمَى الْأَبْصَارُ وَلَكِن تَعْمَى الْقُلُوبُ الَّتِي فِي الصُّدُورِ ﴿۴۶﴾
    آيا در زمين گردش نكرده‏اند تا دلهايى داشته باشند كه با آن بينديشند يا گوشهايى كه با آن بشنوند در حقيقت چشمها كور نيست ليكن دلهايى كه در سينه‏هاست كور است (۴۶)

    با استناد به این ایه: ایا جایگاه عقل ، قلب است؟
    اگه اینطوره
    پس این عقلی که میگن توی جمجمه ی سر ما قرار داره چیه؟ ایا اون ذهن هستش؟
    ایا ذهن و عقل با هم متفاوته؟
    این که قران میگه تعقل کنید ، منظور با عقل یا ذهن؟(عقل جمجمه ی سر یا عقل ِتوی قلب)؟؟؟؟؟؟
    نظر فلاسفه چیه ؟؟
    و ...

    ---------
    سوره الحج ایه 46


    کارشناس بحث : میقات

    ویرایش توسط همکار مدیر سایت سابق : ۱۳۹۱/۰۴/۱۷ در ساعت ۰۰:۱۰
    اَنتَ کَمَا اُحِب فَاجعَلنی کَمَا تُحِب

    أَنَّ اللَّهَ هُوَ الْحَقُّ الْمُبِينُ

    حَسْبُنَا اللّهُ وَ نِعْمَ الْوَكِيلُ

  2. صلوات ها 10


  3.  

  4. #2

    عضویت
    جنسیت خرداد ۱۳۹۱
    نوشته
    2,247
    حضور
    53 روز 18 ساعت 52 دقیقه
    دریافت
    0
    آپلود
    0
    گالری
    0
    صلوات
    6125



    با سلام و درود

    در این زمینه چند نکته عرض می شود:

    1. منظور از "قلب" در آیات قرآن، و در هر كلامی كه از معنویت و گرایش و بینش می گوید، و اشاره به درك دارد، همان وجدان فطری انسان است، و نه این قلب صنوبری در سینه انسان. یکی از قوای روح، وجدان اخلاقی او است، که جایگاه آرامش است.


    2. قلب در این جا با روح و نفس متفاوت نیست، و اگر چه با عقل دور اندیش، کمی تفاوت دارد، ولی با آن در ارتباط تنگاتنگ است.

    عقل اعم است و گاهی به معنای عقل دور اندیش، و نیز گاهی برای عقل وظیفه گرا به کار می رود؛ و قلب معمولا برای عقل وظیفه گرا و وجدان انسانی به کار می رود.


    3. مراد از قلب، قلب صنوبری در بدن انسان، و نیز مراد از عقل، مغز انسان نیست. عقل و قلب از قوای نفس هستند. لذا اصلا حیث جسمانی این ها مد نظر نیست.

    در تفسیر اطیب البیان آمده: اصل قلب در لغت به معنى جسم صنوبرى است كه در طرف چپ سينه قرار داده شده و منشأ روح بخارى در انسان و حيوان است. ولى مراد از قلب در آيات قرآنى، آن جوهر ملكوتى است كه مجرد از ماده و صورت است كه از آن به عقل و روح انسانى و نفس ناطقه تعبير مي كنند. (أطيب البيان في تفسير القرآن، ج ‏1، ص 276)


    4. در كتب لغت عربی ـ و به تبع آن در كتب لغت فارسی ـ یكى از معانى "قلب" همان "عقل" گفته شده است؛ و یا راغب اصفهانی در "مفردات القرآن"، قلب را به علم و فهم تفسیر كرده است.(المفردات في غريب القرآن، ص 681، ذیل واژه قلب؛ و ص 477، ذیل واژه صدر)


    5. در حدیثى از امام موسى بن جعفر(ع) نیز در تفسیر معنای قلب در آیه 37 سوره ق، آمده است كه منظور از قلب عقل است. (کافی، ج 1، ص 16؛ تفسير نورالثقلين، ج ‏5، ص 116)


    6. در ادبیات عرف، قلب را برای عقل، عواطف و احساسات به کار می برند. از این رو در تعابیر عرفی، اطمینان، سكینه و آرامش به دل و قلب نسبت داده می شود.


    بنا بر این، تعبیر از قلب برای وجدان و روح انسانی، تعبیری رایج و متداول است و قرآن نیز آن را به کار برده است.











    ویرایش توسط میقات : ۱۳۹۱/۰۴/۱۷ در ساعت ۱۹:۵۴
    جایگاه عقل در قرآن کجاست؟

    عَنِ النَّبِيِّ(ص)، عَنْ جَبْرَئِيلَ، عَنْ مِيكَائِيلَ، عَنْ إِسْرَافِيلَ، عَنِ اللَّوْحِ، عَنِ الْقَلَمِ، قَالَ: يَقُولُ اللَّهُ تَبَارَكَ وَ تَعَالَى:


    «وَلَايَةُ عَلِيِّ بْنِ أَبِي طَالِبٍ حِصْنِي، فَمَنْ دَخَلَ حِصْنِي أَمِنَ نَارِي»

    (أمالي الصدوق، ص 235‏)

  5. صلوات ها 6


  6. #3

    عضویت
    جنسیت خرداد ۱۳۹۱
    نوشته
    2,247
    حضور
    53 روز 18 ساعت 52 دقیقه
    دریافت
    0
    آپلود
    0
    گالری
    0
    صلوات
    6125



    چند آیه:


    «كَذلِكَ يَطْبَعُ اللَّهُ عَلى‏ كُلِّ قَلْبِ مُتَكَبِّرٍ جَبَّارٍ»
    اين گونه خداوند بر دل هر متكبّر جبّارى مُهر مى‏نهد! (غافر، 35)

    «وَ قَذَفَ في‏ قُلُوبِهِمُ الرُّعْب‏»
    و در دلهايشان رعب افكند.( احزاب، 26)

    «كَتَبَ في‏ قُلُوبِهِمُ الْإيمانَ»
    خدا ايمان را بر صفحه دلهايشان نوشته‏ است. (مجادله، 22)

    «وَ جَعَلْنا قُلُوبَهُمْ قاسِيَة»
    دلهاى آنان را سخت و سنگين نموديم‏ (مائده، 13)

    «خَتَمَ اللَّهُ عَلى‏ قُلُوبِهِمْ»
    خدا بر دلهای آنان مهر نهاده. (بقره، 7)

    «هُوَ الَّذي أَنْزَلَ السَّكينَةَ في‏ قُلُوبِ الْمُؤْمِنين‏»
    او كسى است كه آرامش را در دلهاى مؤمنان نازل كرد.( فتح، 4)

    «أَلا بِذِكْرِ اللَّهِ تَطْمَئِنُّ الْقُلُوب‏»
    آگاه باشيد، تنها با ياد خدا دلها آرامش مى‏يابد!.( رعد، 28)

    و ...


    روشن و واضح است که مراد از قلب در قرآن کریم، قلب صنوبری نیست بلکه مراد از قلب همان وجدان و روح انسانی، و اشاره به یکی از قوای نفس است.







    جایگاه عقل در قرآن کجاست؟

    عَنِ النَّبِيِّ(ص)، عَنْ جَبْرَئِيلَ، عَنْ مِيكَائِيلَ، عَنْ إِسْرَافِيلَ، عَنِ اللَّوْحِ، عَنِ الْقَلَمِ، قَالَ: يَقُولُ اللَّهُ تَبَارَكَ وَ تَعَالَى:


    «وَلَايَةُ عَلِيِّ بْنِ أَبِي طَالِبٍ حِصْنِي، فَمَنْ دَخَلَ حِصْنِي أَمِنَ نَارِي»

    (أمالي الصدوق، ص 235‏)

  7. صلوات ها 4


  8. #4

    عضویت
    جنسیت خرداد ۱۳۹۱
    علاقه
    خدا
    نوشته
    177
    حضور
    6 ساعت 39 دقیقه
    دریافت
    2
    آپلود
    0
    گالری
    5
    صلوات
    933



    يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُواْ عَلَيْكُمْ أَنفُسَكُمْ

    به نام یار

    دوباره سلام و ممنون از کارشناس محترم جناب میقات

    یه چنتا سوال دیگه : پس زمانی که خداوند خطاب به انسان میگه تعقل کنید یا تامل کنید ، منظور تفکری هست که با روح انجام میشه یا تفکری که با مغز توی جمجمه؟
    اصلا این دوتا با هم چه فرقی دارند؟
    مثلا این که توی فلسفه قوه ها به چهار قسمت تقسیم می شوند ( حس مشترک ، تخیل ، واهمه ، عقل ) ربطی به این موضوع داره؟
    مثلا قوه های (تخیل و واهمه) با همین مغز درون جمجمه انجام میشه و تعقل که مربوط به عقل هست با روح انجام می شود؟؟؟؟
    اصلا وقتی خدا میگه تعقل کنید منظور کدوم یکی از این سه تا هست ( تخیل ، واهمه و عقل)؟؟؟؟
    یا ...؟؟؟؟؟؟

    پشاپیش ممنون از پاسخ گوی شما

    ویرایش توسط صیام : ۱۳۹۱/۰۴/۱۸ در ساعت ۲۲:۴۳
    اَنتَ کَمَا اُحِب فَاجعَلنی کَمَا تُحِب

    أَنَّ اللَّهَ هُوَ الْحَقُّ الْمُبِينُ

    حَسْبُنَا اللّهُ وَ نِعْمَ الْوَكِيلُ

  9. صلوات ها 4


  10. #5

    عضویت
    جنسیت خرداد ۱۳۹۱
    نوشته
    2,247
    حضور
    53 روز 18 ساعت 52 دقیقه
    دریافت
    0
    آپلود
    0
    گالری
    0
    صلوات
    6125





    با سلام و درود


    اصلا فکر کردن، کار نفس و نفسانی است، البته نفس احتیاج به بدن دارد لذا ابزار فکر کردن، مغز است.
    پس تفکر و تعقل، کاری نفسانی است که با ابزار مغز انجام می شود.

    حس مشترک، تخیل، واهمه، عقل و ... نیز از قوای نفس هستند. احساس و عاطفه نیز کار نفس است که ابزار مادی آن در بدن انسان مثلا قلب است. مغز نیز فقط ابزار است برای تعقل.

    لذا مغز، قلب، و ... مانند بدن هستند که ابزار برای قوای نفسانی محسوب می شوند و اگر روح در آنها نباشد کارایی ندارند.

    وقتی خداوند می فرماید تعقل کنید، مراد عقل است نه تخیل و وهم و ...؛ و اصلا عقل معیار تشخیص حقایق از توهمات و تخیلات است.






    جایگاه عقل در قرآن کجاست؟

    عَنِ النَّبِيِّ(ص)، عَنْ جَبْرَئِيلَ، عَنْ مِيكَائِيلَ، عَنْ إِسْرَافِيلَ، عَنِ اللَّوْحِ، عَنِ الْقَلَمِ، قَالَ: يَقُولُ اللَّهُ تَبَارَكَ وَ تَعَالَى:


    «وَلَايَةُ عَلِيِّ بْنِ أَبِي طَالِبٍ حِصْنِي، فَمَنْ دَخَلَ حِصْنِي أَمِنَ نَارِي»

    (أمالي الصدوق، ص 235‏)

  11. صلوات ها 5


  12. #6

    عضویت
    جنسیت مرداد ۱۳۹۱
    نوشته
    155
    حضور
    نامشخص
    دریافت
    0
    آپلود
    0
    گالری
    0
    صلوات
    166



    قلب یعنی وجدان؟؟؟

    «وَ قَذَفَ في‏ قُلُوبِهِمُ الرُّعْب‏»
    و در دلهايشان رعب افكند.( احزاب، 26)

    یعنی وجدانشون رو بترسونه؟؟؟؟

    مسئله بعدی اینجاست که خود قرآن اشاره میکنه که قلبی که در سینه است؟؟؟؟!!!!!
    یعنی وجدانی که در روح است؟

    و در مورد حضرت علی چی میگید؟

    و خداوند گروهى از اهل كتاب ( يهود) را كه از آنان ( مشركان عرب) حمايت كردند از قلعه‏هاى محكمشان پايين كشيد و در دلهايشان رعب افكند؛ (و كارشان به جايى رسيد كه) گروهى را به قتل مى‏رسانديد و گروهى را اسير مى‏كرديد! (26)

    من فکر نمی کن که در اینجا بشه قلب رو وجدان و عقل وظیفه گرا دانست.


    هم چنین با توجه به ادبیات عرف فکر می کنم این ایده که منظور از قلب وجدان است شکست بخورد.(و هم چنین فواد و قلب به یک معنا به تعبیر شما همان عقل وظیفه گرا و وجدان)

    و نیز:

    5- سوره: 2 , آیه: 97

    بگو كسى كه دشمن جبرئيل است [در واقع دشمن خداست] چرا كه او به فرمان خدا قرآن را بر قلبت نازل كرده است در حالى كه مؤيد [كتابهاى آسمانى] پيش از آن و هدايت و بشارتى براى مؤمنان است
    ویرایش توسط keen fighter : ۱۳۹۱/۰۵/۲۹ در ساعت ۲۳:۱۲

  13. صلوات ها 5


  14. #7

    عضویت
    جنسیت مرداد ۱۳۹۱
    نوشته
    155
    حضور
    نامشخص
    دریافت
    0
    آپلود
    0
    گالری
    0
    صلوات
    166



    إِنَّ فِي ذَلِكَ لَذِكْرَى لِمَن كَانَ لَهُ قَلْبٌ أَوْ أَلْقَى السَّمْعَ وَهُوَ شَهِيدٌ ﴿۳۷﴾

    فولادوند: قطعا در اين [عقوبتها] براى هر صاحبدل و حق نيوشى كه خود به گواهى ايستد عبرتى است

    مکارم: در اين تذكري است براي آن كس كه عقل دارد، يا گوش فرادهد و حضور يابد.

    خرمشاهی: بى‏گمان در اين براى كسى كه صاحبدل باشد يا سمع قبول داشته و شاهد باشد، پندآموزى است‏


    نسبت دادن معانی عقل مرکز عواطف و نه وجدان،نشانه چیست؟
    ویرایش توسط keen fighter : ۱۳۹۱/۰۵/۲۹ در ساعت ۲۳:۳۲

  15. صلوات ها 5


  16. #8

    عضویت
    جنسیت مرداد ۱۳۹۱
    نوشته
    155
    حضور
    نامشخص
    دریافت
    0
    آپلود
    0
    گالری
    0
    صلوات
    166



    در نهایت فکر می کنم که بحث ما به اینجا کشیده بشه:
    کاربرد قلب در میان ادبیات عاشقانه و عارفانه و حتی خوانندگان امروزی!

    خب.یک انسان در مواقع هیجانات و احساسات هورمون آدرنالینش ترشح میکنه و باعث میشه ضربان قلبش افزایش پیدا کنه و در نتیجه در قلبش آن هیجان رو احساس میکنه.
    مردی رو در نظر بگیرید که به همسرش میگه تو توی قلبمی!
    از این اصطلاحات عامیانه زیاد شنیدید نه؟
    وقتی در مورد موضوعی احساسی به کسی دست میده شخص فکر میکنه اون چیزی که احساسش میگه درسته ولی وقتی منطقی که فکر میکنه ممکنه ببینه که آن چیز غلط بوده.
    در طی این ماجرا وقتی شخص در قلبش چنین حسی رو پیدا میکنه به این فکر میفته که شاید تمام احساساتش از قلبش بیرون میاد! ولی وقتی که به اندازه کافی از قلبش اطلاعات داشته باشه میفهمه که این یک پندار غلط بوده.در غیر اینصورت ممکنه هر فکری در مورد قلبش بکنه!
    مخصوصاً وقتی قرآن این اظهارات رو بیان میکنه ممکنه سبب گمراهی پزشکان و دانشمندان هم شود!

  17. صلوات ها 2


  18. #9

    عضویت
    جنسیت آذر ۱۳۹۶
    علاقه
    تحقیق
    نوشته
    2,487
    حضور
    14 روز 3 ساعت 46 دقیقه
    دریافت
    0
    آپلود
    0
    گالری
    0
    صلوات
    8530



    جناب بوعلي (عليهالرحمه) در «اشارات» ميگويد:
    «من تعودان يصدق بغير دليل فقد انخلع من كسوة الانسانية»، «كسي كه هرحرفي را بدون برهان و دليل بپذيرد؛ از لباس آدمي بيرون رفته است». و متقابلاً ميتوان گفت كه هركسي هم كه هر حرفي رابدون دليل انكار كند، او هم آدم نيست! آنگاه جناب بوعلي ادامهميدهد: «كل ما قرع سمعك من العجائب فذره في بقعة الامكانمالم يذرك عنه قائم البرهان»؛ «اگر كلام عجيبي شنيدي،ماداميكه دليلي بر امكان يا عدم امكانش نداري، نه آن را ردّ كنو نه قبول، تا وقتيكه دليل و برهاني بهدست آوري. در خودقرآن كريم نيز از ابزار استدلال و برهان استفاده شده و براي معتبرشناختن استدلال و تعقل،
    چه دليلي از اين بالاتر كه خود قرآن مجيد. در بسياري از مسائل به استدلال عقلي و اقامة برهان عقلاني روي آورده است.
    مثلاً در آية «قل لوكان فيهما الهة الاالله لفسدتا»، يك قياس استدلالي و برهان عقلي به كار رفته است.


  19. صلوات ها 2


  20. #10

    عضویت
    جنسیت خرداد ۱۳۹۱
    نوشته
    2,247
    حضور
    53 روز 18 ساعت 52 دقیقه
    دریافت
    0
    آپلود
    0
    گالری
    0
    صلوات
    6125



    نقل قول نوشته اصلی توسط keen fighter نمایش پست ها
    قلب یعنی وجدان؟؟؟
    نقل قول نوشته اصلی توسط keen fighter نمایش پست ها

    «وَ قَذَفَ في‏ قُلُوبِهِمُ الرُّعْب‏»
    و در دلهايشان رعب افكند.( احزاب، 26)

    یعنی وجدانشون رو بترسونه؟؟؟؟



    با سلام و درود

    عرض بنده این است که قلب، به معنای عقل و وجدان و ... نیز به کار می رود، نه این که همیشه قلب در همه جا معنایش وجدان و عقل است.






    ویرایش توسط میقات : ۱۳۹۱/۰۶/۰۲ در ساعت ۲۰:۲۵
    جایگاه عقل در قرآن کجاست؟

    عَنِ النَّبِيِّ(ص)، عَنْ جَبْرَئِيلَ، عَنْ مِيكَائِيلَ، عَنْ إِسْرَافِيلَ، عَنِ اللَّوْحِ، عَنِ الْقَلَمِ، قَالَ: يَقُولُ اللَّهُ تَبَارَكَ وَ تَعَالَى:


    «وَلَايَةُ عَلِيِّ بْنِ أَبِي طَالِبٍ حِصْنِي، فَمَنْ دَخَلَ حِصْنِي أَمِنَ نَارِي»

    (أمالي الصدوق، ص 235‏)

  21. صلوات ها 2


صفحه 1 از 10 123 ... آخرین

اطلاعات موضوع

کاربرانی که در حال مشاهده این موضوع هستند

در حال حاضر 1 کاربر در حال مشاهده این موضوع است. (0 کاربران و 1 مهمان ها)

کاربرانی که این موضوع را مشاهده کرده اند: 0

هیچ کاربری در لیست وجود ندارد.

کلمات کلیدی این موضوع

اشتراک گذاری

اشتراک گذاری

مجوز های ارسال و ویرایش

  • شما نمیتوانید موضوع جدیدی ارسال کنید
  • شما امکان ارسال پاسخ را ندارید
  • شما نمیتوانید فایل پیوست کنید.
  • شما نمیتوانید پست های خود را ویرایش کنید
  •  
^

ورود

ورود