جهت مشاهده مطالب کارشناسان و کاربران در این موضوع کلیک کنید   

موضوع: برای اولین بار؛ درس خارج فقه موسیقی

  1. #1

    عضویت
    جنسیت دي ۱۳۸۸
    علاقه
    اهل بیت علیهم السلام
    نوشته
    10,199
    حضور
    144 روز 2 ساعت 14 دقیقه
    دریافت
    622
    آپلود
    104
    گالری
    1493
    صلوات
    93054

    برای اولین بار؛ درس خارج فقه موسیقی




    مدیر مدرسه اسلامی هنر قم، با بیان اینکه آلات موسیقی تفاوت‌هایی با هم دارند و نظر همه فقها این نیست که استفاده از همه ابزارآلات موسیقی حرام است، گفت: در سال تحصیلی ۹۱-۹۰ برای اولین بار درس خارج فقه موسیقی در مدرسه اسلامی هنر قم برگزار می‌شود.

    محمدجسین نواب همچنین گفت: کلاس خارج فقه موسیقی در مدرسه اسلامی هنر با حضور حجت الاسلام و المسلمین سیدعباس سیدحسینی کریمی برای اولین بار در قم برگزار خواهد شد.

    مدیر مدرسه اسلامی هنر در بیان چگونگی تصمیم گیری مدرسه اسلامی هنر برای برگزاری کلاس درس خارج فقه موسیقی، گفت: به طور کلی دروس خارج فقه مربوط به هنرهای مختلف از سال گذشته در مدرسه اسلامی هنر برگزار می‌شود، کما اینکه سال گذشته هم کلاس خارج فقه مجسمه سازی در این مدرسه برگزار شد، در این کلاسها بحث‌های فقهی مرتبط با موسیقی مطرح خواهد شد و اولین بحث آن که در آینده نزدیک در کلاس‌ها مورد بررسی قرار خواهد گرفت بحث غنا در اسلام است.

    نواب خاطرنشان کرد: در مدرسه اسلامی هنر یک شورای فقهی متشکل از ۶تن از علمای حوزه علمیه قم که هر کدام بیش از ۴۰سال در حوزه تحصیل کرده‌اند، وجود دارد که مشکل فقهی هنرهای مختلف را با حضور کار‌شناسان بررسی می‌کنند. کما اینکه در دو سال گذشته این شورا با تشکیل جلسه تصمیم به برگزاری کلاس درس خارج فقه مجسمه سازی در سال ۹۰-۸۹ گرفتند.

    وی در پایان گفت: در مدرسه اسلامی هنر مسائل نظری هنر و رابطه دین با هنر را بررسی و روی موضوعات فلسفه هنر، حکمت هنر و… هم بحث می‌شود.

    منبع

  2. صلوات ها 7


  3.  

  4. #2

    عضویت
    جنسیت دي ۱۳۸۸
    علاقه
    اهل بیت علیهم السلام
    نوشته
    10,199
    حضور
    144 روز 2 ساعت 14 دقیقه
    دریافت
    622
    آپلود
    104
    گالری
    1493
    صلوات
    93054



    نظرات کارشناسان درباره درس خارج موسیقی در حوزه علمیه

    تکلیف موسیقی راچه کسی روشن خواهد کرد
    پوریا سوری:در همین هفته اخیر داریوش پیرنیاکان، که ستون «زخمه» را هر یکشنبه برای روزنامه «شرق» می‌نویسد، یادداشتی درباره «موسیقی، آواز و بانوان» نوشته و در آن آورده بود که «اوایل بعد از انقلاب در ارتباط با پخش شدن و نشدن موسیقی از رادیو، همچنین موضوع پخش صدای زن با شادروان دکتر مهدی برکشلی، موسیقیدان ارجمند گفت‌وگویی انجام گرفته بود، او در این گفت‌وگو به نکته‌ای بسیار باریک اشاره کرده و یادآور شده بود: «در حال حاضر رادیوی ترانزیستوری در دور افتاده‌ترین نقاط کشور وجود دارد، شما اگر پخش نکنید از بیرون مرزها پخش خواهند کرد و لابه‌لای آن مقاصد سیاسی و فرهنگی خود را نیز دنبال خواهند کرد.» همچنین در پایان یادداشت خود پرسیده بود «آیا ترانه‌ها و لالایی‌های بچگانه را هم که از هزاران سال پیش باز با صدای بانوان بوده، باید با صدای مردان ضبط و پخش کنیم؟ اگر ما در اختیار جامعه خود نگذاریم، دیگران خواهند گذاشت و لیکن چگونه و چسان؟» به هر رو بنابر پاره‌ای ملاحظات، این یادداشت خواندنی منتشر نشد و باز هم برای ما، این سوال را به وجود آورد که واقعا تکلیف جامعه ما با موسیقی چیست؟ موسیقی حرام است یا حلال؟ خوب است یا بد!
    البته این تمام داستان نبود؛ در هفته گذشته محمدحسین نواب، مدیر مدرسه اسلامی هنر قم با بیان اینکه «نظر همه فقها این نیست که همه ابزارآلات موسیقی حرام است» وعده داد که «در سال تحصیلی ۹۱-۹۰ برای اولین بار درس خارج فقه موسیقی در مدرسه اسلامی هنر قم برگزار می‌شود.»
    این خبر جنجالی در حالی از سوی یک منبع دینی اظهار شد که سوالات بالا کماکان خودنمایی می‌کنند. سه‌شنبه این هفته هم حجت‌الاسلام سیدعباس سیدحسینی که مدرس «خارج فقه موسیقی» است در گفت‌وگویی دیگر اظهار داشت: «در حوزه موسیقی، مردم حق دارند مرز بین غنا و غیرغنا را بدانند. در این حوزه، قول‌های متفاوتی وجود دارد که ما سعی می‌کنیم با پژوهش بر آنها به نتایج واضح و شفافی دست پیدا کنیم.» او گفت: «ما کار را به دو بخش تقسیم کرده‌ایم؛ نخست بخش موسیقی آوازی و هر آنچه از حنجره‌ ساطع می‌شود و دوم سازها و آلات موسیقی. در حال حاضر روی بخش اول، کار می‌کنیم اما در بخش دوم، هرگاه احساس کنیم که نیاز به اطلاعات تخصصی در حوزه‌ موسیقی‌سازی داریم، از کارشناسان موسیقی یاری خواهیم گرفت.»
    آنچه در پس تمام این گفته‌ها می‌توان دوباره به آن اشاره کرد، آن است که از پس این همه سال نه‌تنها ما به‌عنوان یک رسانه هنگام درج مطالبی درباره زوایایی از موسیقی دست و دل‌مان می‌لرزد، بلکه گروهی از مردم، صداوسیما و حتی خود موسیقیدانان هم درباره باید و نبایدها و شایدها و نشایدهای این حوزه به نوعی درمانده‌اند. علی‌ایحال نظر شما درباره تدریس خارج فقه موسیقی در مدارس دینی چیست و فکر می‌کنید این مدارس‌، تخصص و توان علمی کافی و همین‌طور، قدرت پاسخگویی به تمام بایدها و نبایدها و رفع موانع فکری و اجرایی این رسته هنری را دارند؟

    داریوش پیرنیاکان موسیقیدان و عضو هیات‌علمی دانشگاه تهران
    این اقدام چندان کمکی به موسیقی ما نخواهد کرد، چراکه اگر بحث بر پژوهش و تدریس باشد باید حتما توسط موسیقیدانان برجسته و صاحب‌نظر ما صورت گیرد، کسانی که فعلا در این امر شرکت دارند، متاسفانه دارای چنین شرایطی نیستند. اگر در میان این افراد کسی مانند «عبدالقادر مراغه‌ای» که خود دانشمند‌، فقیه و موسیقیدان است، حضور داشت حرفی که زده می‌شد برای ما هم سند بود اما الان این‌گونه نیست. باید توجه داشت که «ساز» یک ابزار است، مانند «تلویزیون» و یک ابزار نمی‌تواند گناهکار باشد. بستگی درد که ما چه استفاده‌ای از آن بکنیم. اگر در تلویزیون یک موضوع زشت را نشان بدهیم، تلویزیون هم بد می‌شود و اگر برنامه‌ای درخور و موجه پخش کنیم، کارکرد خوبی دارد. ساز هم همین‌طور است، نمی‌توان گفت مثلا صدای تار یا نی حلال است و صدای سنتور حرام! مهم استفاده‌ای است که از این سازها می‌شود. وقتی ما نمی‌گذاریم چیزی آزادانه و طبیعی به رشد خود ادامه بدهد، مسلما انحراف به وجود خواهد آمد. گروهی آمدند و جلو موسیقی پاپ و رپ را گرفتند و این موسیقی‌ها از نظر خارج شدند و به زیرزمین‌ها خزیدند، باور کنید اگر آزادانه در فضای موسیقی کشور حضور داشتند ۱۰درصد گستردگی و تاثیر حال حاضر را هم پیدا نمی‌کردند، چراکه هر امری وقتی از دیدرس جامعه دور شده و دور نگه داشته شده خواه‌ناخواه جنبه سیاسی، اجتماعی و اعتراضی پیدا می‌کند. آقایان باور کنند ما موسیقیدانان خیلی بیشتر از آنها دلمان برای موسیقی می‌تپد و علاقه داریم موسیقی بد، ناهنجار و سخیف را مهار کنیم، اما این کار هم راه دارد و با قدغن کردن، هیچ قدم رو به جلویی برداشته نمی‌شود و اگر می‌خواهیم مساله موسیقی حل شود باید ایمان داشته باشیم که این امر تنها توسط خود موسیقیدانان قابل اجرایی شدن است.

    حسام‌الدین سراج استاد آواز
    اگر موسیقی را شاخه‌ای از حکمت بدانیم، اتفاقا می‌تواند برای مسایل اجتماعی مفید هم باشد. البته علمای فقه هنوز به اجماعی در مورد موسیقی نرسیده‌اند و قاعدتا نمی‌توان حکم به تحریم به‌صورت اتلاقی صادر کرد. اما این اتفاق در حوزه از این جهت که عزیزان حوزوی هم با موضوعات موسیقی آشنا شوند خیلی هم خوب است، چون به‌هرحال در این روند لازم است با آن بخش از موسیقی که جنبه متعالی و حکیمانه دارد و رشد دهنده است، انس پیدا کنند و سپس قضاوت کنند.
    اگر این بحث فقهی به سرانجام مشخصی برسد و البته در جامعه هم اجرا شود، خیلی هم خوب است.البته کسانی که قصد تحقیق در این زمینه را دارند، باید با یک موسیقیدان هم مشورت کنند و حتما با یکی از فنون موسیقی (ساز، آواز یا آهنگسازی) آشنا شوند.

    رحمت‌الله بیگدلی استاد حوزه و دانشگاه
    فقه عبارت است از برداشت عالمان اسلامی از متون اصلی اسلام که با مراجعه به آن متون اصلی به استنباط احکام می‌پردازند. باتوجه به تحولاتی که در سالیان و دهه‌های اخیر در زندگی بشر رخ داده و زندگی ما زمین تا آسمان با شیوه زندگی قرون قبل متفاوت شده است، فقه هم که در هر عصری کوشیده بهترین و آخرین برنامه‌های زندگی مسلمانان را استخراج کند در این میان چاره‌ای ندارد که در کنار مباحث فقه سنتی به پدیده‌های نوظهور در عصر جدید هم بپردازد و درباره آنها بحث کند که یکی از این پدیده‌ها‌، موسیقی است. البته در زمان ائمه معصومین و پیامبر (ص)، موسیقی به عنوان هنر مطرح نبود و خلفای بنی‌امیه، بنی‌عباس و سلاطین جور به عنوان ابزاری فسادانگیز از آن در مجالس و عیاشی‌های خود استفاده می‌کردند (البته نه اینکه در حال ‌‌حاضر این‌گونه موسیقی وجود ندارد) اما بحث ما در حال حاضر به موسیقی به‌عنوان یک هنر و علم معطوف است که یکی از ضروریات زندگی بشر محسوب می‌شود و از در و دیوار به اشکال گوناگون در زندگی ما حضور دارد. باتوجه به این مسایل فقه ما باید در این زمینه بحث کند و حکم انواع و اقسام موسیقی را با اجتهادی دقیق از منابع فقه استخراج کند و در اختیار مردم قرار دهد. حوزه‌های علمیه باید علاوه بر مباحثی که الان در فقه سنتی داریم، عناوینی را به عنوان عناوین درس خارج فقه قرار دهند و امروز اقتضا می‌کند که ما در کنار کتاب‌هایی چون کتاب صلاه؛ کتاب طهارت، کتاب خمس و… که عناوین مباحث فقه سنتی ما هستند از پدیده‌های نوظهور که در زندگی بشر امروز موثر است‌، عناوینی چون کتاب معیشت، کتاب فرهنگ، کتاب صنعت و جهانگردی، کتاب هنر، کتاب موسیقی و… را داشته باشیم که این مساله موجب خواهد شد هم به غنای فقه ما افزوده شود و هم موجب می‌شود که به سردرگمی در میان اصحاب هنر، فرهنگ و موسیقی پایان داده شود البته فقها در تبیین این مباحث نیازمند استفاده از نظر کارشناسان هنری اعم از موسیقیدان‌ها و… هستند زیرا شأن فقیه تشخیص موضوع نیست و شأن فقیه استخراج حکم و بیان آن است. در نتیجه برای تشخیص موضوعات در هر زمینه‌ای باید به کارشناسان آن فن مراجعه کنند. مثلا در زمینه اقتصاد به اقتصاددانان و در زمینه هنر به هنرمندان ازجمله در زمینه موسیقی برای فهم دقیق انواع موسیقی و تاثیر آن بر روح و روان مردم نه تنها به موسیقیدانان بلکه باید به روان‌شناسان هم مراجعه کنند و پس از آن به استخراج حکم و بیان آن مبادرت ورزند.

    هوشنگ جاوید پژوهشگر موسیقی آیینی
    من از خیلی سال پیش در جریان این قضیه بوده‌ام و امروز خیلی خوشحالم که تدریس خارج فقه موسیقی در حال اجرایی شدن است، مطمئنا با جلوتر رفتن این روند، تکلیف هنر موسیقی ایرانی مشخص خواهد شد، چراکه وقتی هنری از لحاظ فقهی مشکل پیدا می‌کند باید در همان پایگاه مورد بررسی قرار بگیرد و با نگاه باز و شناخت کامل به آن پرداخته شود تا آنجایی که من در جریان هستم، دست‌اندرکاران این جریان شناخت و آگاهی کاملی هم نسبت به موسیقی دارند، فقط می‌ماند نحوه اجرایی شدن دستاوردهای آنها که آن را ما نمی‌توانیم برایشان تبیین کنیم باید خودشان به نتیجه برسند و اعلام کنند و تا آن زمان ما باید صبر کنیم و دیکته‌ای که نوشته می‌شود را غلط‌گیری کنیم، فعلا که دیکته‌ای نوشته نشده و دیکته ننوشته هم غلط ندارد.

    منبع: روزنامه شرق


  5. صلوات ها 8


  6. #3

    عضویت
    جنسیت خرداد ۱۳۸۹
    نوشته
    5,227
    حضور
    68 روز 6 ساعت 54 دقیقه
    دریافت
    253
    آپلود
    48
    گالری
    41
    صلوات
    22069



    نقل قول نوشته اصلی توسط مدیر فرهنگی نمایش پست ها
    مدیر مدرسه اسلامی هنر قم، با بیان اینکه آلات موسیقی تفاوت‌هایی با هم دارند و نظر همه فقها این نیست که استفاده از همه ابزارآلات موسیقی حرام است، گفت: در سال تحصیلی ۹۱-۹۰ برای اولین بار درس خارج فقه موسیقی در مدرسه اسلامی هنر قم برگزار می‌شود.
    توکل به خدای رحمان
    علی علیه السلام :
    خداوند، ملائكه را از نيروى عقل محض ، حيوانات را از غرائز و شهوات محض و انسان را تركيبى از هر دو آفريد. آن كس كه نيروى انديشه و فكرش ‍ بر شهوتش غلبه كند، از ملائكه برتر و آن كس كه نيروى شهوت و غريزه اش ‍ بر قوه عقل غالب شود از حيوانات پست تر است . ( بحارالانوار، ج 57، ص 299، حديث 5 )

  7. صلوات ها 7


اطلاعات موضوع

کاربرانی که در حال مشاهده این موضوع هستند

در حال حاضر 1 کاربر در حال مشاهده این موضوع است. (0 کاربران و 1 مهمان ها)

کاربرانی که این موضوع را مشاهده کرده اند: 0

هیچ کاربری در لیست وجود ندارد.

کلمات کلیدی این موضوع

اشتراک گذاری

اشتراک گذاری

مجوز های ارسال و ویرایش

  • شما نمیتوانید موضوع جدیدی ارسال کنید
  • شما امکان ارسال پاسخ را ندارید
  • شما نمیتوانید فایل پیوست کنید.
  • شما نمیتوانید پست های خود را ویرایش کنید
  •  
^

ورود

ورود