بررسی فضائل عمر و ابوبکر

[کاوه]

بحثی در باب فضائل عمر وابوبکر : یحیی بن اکثم عالم معروف اهل سنت از امام جواد سوال می کند و ابتدا از روایتی سخن می راند بدین مضمون : جبرئیل از طرف خدا و رسولش گفت : از ابوبکر سوال کن ، آیا او از من راضی است ؟ من که از او راضی هستم . امام در فرمود من منکر فضائل ابوبکر نیستم ولی این روایت با روایتی که پیامبر در حجة الوداع فرمود ناسازگاری دارد ،آنجا که فرمود : نسبت سخنان دروغ به من زیاد شده است و پس از این زیاد تر خواهد شد . پی هر حدیثی را شنیدید آنرا با قرآن بسنجید . اما این روایت با قرآن در تضاد است . آنجا که در سوره ق آیه 16 ،پروردگار می فرماید ما انسان را آفریدیم و می دانیم آنچه قلبش وسوسه می کند و ما از رگ گردن به انسان نزدیکتریم . آیا خداوند از دل ابوبکر خبر ندارد که از او می پرسد ؟ .به دنبال آن یحیی درباره روایت « مثل ابی بکر و عمر فی الارض کمثل جبرئیل و میکائیل فی السماء » پرسید که امام فرمود : محتوای این روایت درست نیست ؛ زیر جبرئیل و میکاییل همواره بندگس خدا را نموده و لحظه ای به او عصیان نکرده اند در حالی که ابوبکر و عمر پیش از آنکه اسلام بیاورند سالهای طولانی مشرک بودند . یحیی از روایت « ابوبکر و عمر سیدا کهول اهل لاجنة » پرسید که امام فرمود : در بهشت جز جوان کسی نیست تا ان دو نفر سید و سرورپیران آن باشند . یحیی روایت دیگری مطرح کرد : « ان عمر بن الخطاب سراج اهل الجنة » امام فرمود : در بهشت ملائکه مقربین خدا و آدم و محمد و تمامی انبیاء الهی حضور دارند ،آیا نورآنها کم است که بهشت محتاج نور عمر است . یحیی بار دیگر از این روایت پرسید که : « ان السکینة تنطق علی لسان عمر » . امام فرمود : ابوبکر که از او برتر بود بر بالای منبر گفت : ان لی شیطانا یعترینی ،فاذا ملت فسددونی » . یحیی ادامه داد : رسول خدا فرمود : لو لم ابعث لبعث عمر» .امام پاسخ داد کتاب خدا می فرماید : و اذ اخذنا من النبیین میثاقهم و منک و من نوح . خداوند از آن بزرگواران پیمان گرفته و آنان لحظه ای به او شرک نورزیدند ،چگونه ممکن است بر خلاف پیمان خود ،شخصی را که قسمتی از عمرش را در حال شرک به خدا گذرانده به پیامبری برگزیند ؟ همچنین این روایت با روایت پیامبر که فرمود : نبئت و آدم بین الروحج والجسد ،مباینت دارد . یحیی دوباره گفت : از رسول خدا نقل شده که فرمود : ما احتبس عنی الوحی قط الا ظننته قد انزل علی آل خطاب » یعنی : هرگز وحی بر من متوقف نشد مگر آن که گمان کردم بر آل خطاب نازل می شود . امام فرمود : برای پیامبران جایز نیست حتی لحظه ای رد زسالت خود دچار تردید شوند . از طرف دیگر خداوند می فرماید : الله یصطفی من الملائکة رسلا و من الناس . چگونه ممکن است نبوت از پیامبر خدا به کسی که مدتها شرک ورزیده منتقل شود . یحیی مجددا گفت : از پیامبرنقل شده که : لو نزل العذاب لما نجی الا عمر .امام فرمود : این با قرآن که می گوید : ما کان الله لیعذبهم و انت فیهم و ما کان الله معذبهم و هم یستغفرون ،ناسازگاراست .